Մաթեմատիկա առանց բանաձև

1. Առաջին հարյուր բնական թվերի մեջ. 

  • Քանի՞ կենտ թիվ կա? 50 կենտ թիվ։
  • 3-ի բազմապատիկ քանի՞ թիվ կա? 35 թիվ կա։

2. 1-ից մինչև 60 ամբողջ թվերի մեջ քանի պարզ թիվ կա? 17

3. Ընդամենը քանի՞ երկնիշ թիվ կա, քանի՞ եռանիշ? 90 երկնիշ թիվ, 900 եռանիշ թիվ:

4. Քանի ամբողջ թիվ կա.

  • սկսած 10-ից մինչև 100-ը? 91
  • սկսած k բնական թվից մինչև m բնական թիվը (k<m)? m+k+1

5. Քանի ամբողջ թիվ կա սկսած -10-ից մինչև 10-ը? 20

6. Սկսած -n-ից մինչև n քանի՞ բնական թիվ կա(n-ը բնական թիվ է)? 2n+1

Чтение и перевод текста ,,Розовый сад,,

Чтение и перевод текста ,,Розовый сад,,

И снова лучи восходящего солнца щедро заиграли своими ласковыми прядами, покоряя своим взглядом все то, что утопает в горизонте. И снова проснулась она с первыми лучами солнца: подняла по-царски свою шелковистую голову, так изящно, красующуюся на стройной, невообразимо длинной шее, убранной изумрудно-нифритовым колье. Все в ней было настолько гармонично, настолько невообразимо, что даже казалось, не может она быть делом рук человека, делом рук простого садовника. Ножка ее, изящная как у балерины, стойко, не шелохнувшись, стояла неподвижно. И только зеленоватые локоны ее, кокетничая играли с утренним ветерком, намекая, что ей становится скучно, и нет ей больше отрады, как слушать вечно повторяющиеся, иногда даже приевшиеся слова восхищения в свой адрес от этих вечных и неизменных ухажеров — ветра, да садовника. Она была уверена в том, что нет ей равных нигде, и ничто не могло превзойти ее совершенную, безыскусную красоту. Согласитесь, все кто был в подобной ей ситуации не могли бы и думать иначе. Будь вы на ее месте, и если бы вам каждый день твердили, что нет на свете краше вас, нет стройнее, изящнее, породистее… вы не поверите словам этого человека?! Ей же не оставалось ничего, как принять эти слова за чистую монету. Так она и поступала… Так поступали и все они, все розы в этом дивном саду, взрощенные старым садовником, чьи руки создали произведение искусства, а ласки солнца и слова восхищения ветра внедрили в них веру в то, что нет на свете лучше розы, чем та, которой они дарят свою бесконечную любовь․

М․ Горький ,,Легенда о Данко ,,

М․ Горький ,,Легенда о Данко ,,

Жило в старину племя весёлых, сильных и смелых людей. С трёх сторон их стойбище окружали непроходимые леса, а с четвёртой простиралась степь. Однажды из степи явились более сильные племена и прогнали этих людей в глубь леса, где ветви вековых деревьев не пропускали солнечного света, а из болот поднимались ядовитые испарения.

Люди стали болеть и умирать. Из леса надо было уходить, но позади были сильные враги, а впереди дорогу преграждали болота и каменные деревья-великаны, создававшие вокруг людей «кольцо крепкой тьмы». Когда налетал ветер, «весь лес глухо гудел, точно грозил и пел похоронную песню тем людям».

Люди могли бы вернуться в степь и биться насмерть, но они не могли погибнуть, потому что у них были заветы, которые не должны были исчезнуть. Долгие ночи люди сидели «в ядовитом смраде болота» и думали.

Ничто — ни работа, ни женщины не изнуряют тела и души людей так, как изнуряют тоскливые думы.

Плачь женщин над умершими и над судьбой живых породил страх в сердцах людей. Всё громче звучали трусливые слова о том, что надо вернуться в степь и стать рабами сильнейших.

И тут встал молодой красавец Данко и сказал, что надо пройти этот лес насквозь, ведь «всё на свете имеет конец». В его глазах светилось так много «силы и живого огня», что люди поверили и пошли за ним.

Труден был их путь, люди гибли в жадных пастях болот, а лес переплетал свои ветви так плотно, что каждый шаг давался с трудом. Вскоре измученные люди начали роптать на Данко, но тот шёл впереди «и был бодр и ясен».

Однажды началась гроза, и на лес опустился непроглядный мрак. Людям казалось, что из тьмы ветвей на них смотрит «что-то страшное, тёмное и холодное». Племя пало духом, но сознаваться в собственном бессилии людям было стыдно, и они выместили зло на Данко — «стали упрекать его в неумении управлять ими».

Под торжествующий шум леса усталые и злые люди стали судить Данко, называя его ничтожным и вредным. Данко же отвечал, что повёл их, потому что чувствовал в себе мужество вести. Это люди не сумели сохранить силы на долгий путь и просто шли как стадо овец.

Тогда люди захотели убить Данко, и лица их стали похожи на морды животных, не было в них ни доброты, ни благородства. От жалости к соплеменникам сердце Данко вспыхнуло огнём желания помочь им, и лучи этого могучего огня засверкали в его глазах.

Увидев, как горят глаза у Данко, люди решили, что он рассвирепел, насторожились и стали окружать его, чтобы схватить и убить. Данко понял их намерение и стало ему горько, а сердце разгорелось ещё ярче.

Желая сделать что-то для людей, Данко «разорвал руками себе грудь», вырвал своё пылающее сердце и высоко поднял его над головой.

И весь лес замолчал, освещенный этим факелом великой любви к людям, а тьма разлетелась от света его и там, глубоко в лесу, дрожащая, пала в гнилой зев болота.

Данко повёл очарованных людей вперёд, освещая путь пылающим сердцем. И сейчас люди гибли, «но гибли без жалоб и слёз». Вдруг лес расступился, и племя увидело широкую степь, полную солнца, простора и чистого воздуха.

А Данко посмотрел на степь, радостно рассмеялся и умер. Его сердце ещё пылало рядом с телом. Какой-то осторожный человек увидел это и, чего-то испугавшись, «наступил на гордое сердце ногой». Оно рассыпалось в искры и угасло.

Иногда в степи перед грозой появляются голубые искры. Это остатки горящего сердца Данко.

Слепой глупец

Слепой глупец

Однажды встретились одним летним знойным утром на опушке леса старик и молодой человек․ Оба решили присесть под мощными укатистыми ветвями старого дуба и отдохнуть от палящего, воинственно настроенного против всего мира солнца, которое с самого утра возмущалось как могло․ Молодой начал прислушиваться к старику, который то и дело что-то постоянно бормотал себе под нос и вовсю крестился․

  • Ты что это постоянно бормочешь, дед? Не имеется ли у тебя какой-то недуг или Лешего ненароком встретил?
  • Типун тебе на язык․․․тьфу! Какой недуг?! Это я так крещусь ․․․,  — буркнул старик․      
  • Ладно, старец, я пошутил․ Так что же это ты так бормочя крестишься?
  • Так это мне одна старуха двадцать лет назад нагадала, что умру я летним жарким днем, так после этого я в каждый летний день крещусь, чтоб Боженька сжалился надо мной, не отобрал у меня мою душонку․
  • Так это ты что целых двадцать лет то и делаешь что летом крестишься? А вдруг, бац, и зимой помрешь․․․ что же тогда делать? , — покачиваясь со смеху, юнец похлопал по руке старика, которая скорее напоминала лежыжку, а лицо старика было бледнее бледного․     
  • Ах ты проходимец, ты что над моим горем смеешься? Помру сегодня, будет это на твоей совести․
  • Дед, скажи мне, пожалуйста, сколько лет ты живешь на этой земле?

Дед, подумал․․․ подумал․․․

  • Много․․․ Но дорог мне каждый момент моей жизни настолько, что не хочу и секундой раньше помереть․   
  • А мне всего столько же, сколько ты начал креститься с того самого дня, что тебе  ведьма напророчила․ И знаешь, встретил я многое на своем пути – и хорошее, и плохое. Я сын моряка, который побывал практически во всех портах мира, ощущал то, что тебе и не снилось никогда, попадал в передряги, которые могли бы быть последними в жизни,  говорил с людьми, трогал животных, растения, которых мечтают увидеть многие ․․․ А я живу и радуюсь жизни как в первый  и последний мой день․ И так легко на душе, что я не думаю о смерти никогда․ При надобности она сама меня найдет․ 
  • Ты не думаешь, а я вот верующий человек․ Боженька увидит, что я усердно крещусь, сжалится над стариком․
  • А ты уверен, что душонку твою ожидает Боженька, а не другая сила из такого же знойного места как и это утро?
  •   Вот же проходимец! Чтоб за твоей душонкой сегодня пришел Дьявол․
  • Пусть приходит кто хочет, я всегда готов․․․, — с ноткой серьезности ответил молодой человек․
  • И не боишься ты смерти, хочешь сказать?
  • А что ее бояться, раз уж она ожидает каждого в тот или иной момент?! Так умер ты еще двадцать лет назад, когда послушал эту ведьму․ Жизнь твоя остановилась именно в тот день, когда страх овлодел твоим телом и мыслями․ 
  •  Неправда!, —  разгневанно начал колотить старик юнца․ Почем тебе знать что такое жизнь, ведь прожил ты в четыре раза меньше моего․․․?!
  • Я прожил в четыре раза больше твоего, глупец! Я радуюсь каждому дню: будь то прохладному, будь то знойному, будь то безоблачному, будь то дождливому․ Укачивали меня все моря и океаны мира в своих объятиях, принимали как родного все леса и поля, горы и утесы․ Я доволен всем тем, чем меня одарил Господь․․․ и даже недугом․ Я слеп, если ты того не заметил, — с улыбкой на лице сказал молодой человек․ — Хотя, конечно, ты дальше своей смерти не видишь ничего․
  • Как, и хочешь сказать, что будучи слепым глупцом, ты счастлив!?
  • Да, потому что я не увижу как смерть придет за мной, — продолжал шутить молодой человек, — в отличие от тебя․
  • Нет, ты действительно сумасшедший, мне лучше держаться от тебя подальше․    
  • Иди старец․․․ С Богом․ 

Подсев к дубу, молодой человек ощупал ладонью острый конец корня дуба, взросшего в неправильном направлении․ Не успел молодой человек подумать, что не дай Бог еще и подскользнется старик и ударится головой о мощный корень дуба, как так и произошло․ Старец был настолько погружен в то, что крестился не поколдая рук, как не заметил, что его туника зацепилась об острый конец корня․ И стал этот день то ли пророчеством, то ли оплошностью старика, то ли его наказанием․․․ Как же мы глупы, когда думаем, что будем жить вечно․  

Կրկնություն

Տոկոսներ

Խնդիր 7

Հաշվիր, թե պատկերի ո՞ր տոկոսը ներկված չէ կապույտ գույնով:

Windows10_HP.jpg

Պատասխան՝ 

70%

Խնդիր 8

1. Ընտրիր ճիշտ շարունակությունը՝ 1կմ-ը հավասար է

  • 100 մ
  • 1000 մ+
  • 10000 մ
  • 10 մ

2. 5կմ-ի 42%=2100

մ

Խնդիր 10

Խանութը ստացավ 400 կգ գազար:

Աննան գնեց ամբողջ գազարի 5%-ը, իսկ Արմենը՝ 1%-ը:

Քանի՞ կգ գազար գնեց նրանցից յուրաքանչյուրը:  

Աննան գնեց  20 կգ գազար:

Արմենը  4 գնեց  կգ գազար:

Դրական և Բացասական թվեր

Խնդիր 6

Տրված  է, որ a<0 և x>0

Որո՞նք կարող են լինել a և x թվերը:

Ընտրիր հնարավոր տարբերակները:

  • a=−48
  • a=−24
  • a=10
  • x=−55
  • x=21
  • x=58

a–48, -24,
x–55

Խնդիր 7

Դրական է արդյո՞ք ամբողջ թիվը, որը 4-ով մեծ է −4-ից:

  • այո
  • ոչ++

Խնդիր 8

Հետևյալ թվերից ընտրիր ոչ բացասական թվերը:

  • −18
  • 18++
  • −3
  • 23++
  • 0
  • −1ամբ1/18
  • 1/3+++

Կորդինատային ուղղի
Խնդիր 5

ՀաշվիրO(0) կետի նկատմամբ В(12) կետին համաչափ կետի կոորդինատը:

Պատասխան՝ В կետին համաչափ կետի կոորդինատը 

-12-ն է:

Խնդիր 6

Կոորդինատային ուղղի վրա նշված են B(−1) և N(8) կետերը: Գտիր միավոր հատվածներով հաշված հեռավորությունը B և N կետերի միջև:

Հեռավորությունը B և N կետերի միջև հավասար է 

 միավոր հատվածի: 9

Խնդիր 7

М_I_01_z№9(2).png

Որոշիր, թե ո՞ր կետի կոորդինատն է հավասար −2-ի:

Պատասխան՝ 

Հակադիր թվեր

Խնդիր 5

Նշիր О(0) կետի նկատմամբ В(−18) կետին համաչափ կետի կոորդինատը:

Պատասխան՝ 18

Խնդիր 6

Խնդիր 7

Եթե d=9, ապա −(−d)=-9

Թռչունների ընդհանուր բնութագիրը

Թռչունների ընդհանուր բնութագիրը: Արտաքին և ներքին կառուցվածքը, նրանց ձեռք բերած տարբեր հարմարությունները՝ կապված օդային կենակերպի հետ: Թռչնի սաղմնային զարգացումը: Կարող եք գտնել հետաքրքիր կարճամետրաժ տեսանյութեր թռչունների մասին, թարգմանել և նյութ պատրաստել:
Թռչունները տաքարյուն ցամաքային ողնաշավորներ են, որոնց մարմինը պատված է փետուրներով։ Թռչունների մարմինը կլորավուն կամ ձվաձև է, երկար, շատ շարժուն պարանոցի վրա նստած է փոքր գլուխը։ Գլխի առջևի ծայրում թռջունների եղջերապատ կտուցն է, որը կազմված է վերնակտուցից և ենթակտուցից։ Կտուցի ձևը պայմանավորված է թռչնի սնման առանձնահատկություններով։Թռչուններն ատամներ չունեն, որը թեթևանցնում է գլուխը և նպաստում է թռիչքին։ Գլխի կողքերին տեղավորված են խոշոր աչքերը։ Աչքերը, բացի վերին և ստորին կոպերից, ունեն նաև երրորդ կոպ՝ թարթող թաղանթ։ Գլխի վրա են գտնվում նաև լսողական անցքերը։ Թռչունների մարմինը ծածկված է փետուրներով, իսկ ոտքի ստորին մասը՝ կրնկաթաթը և մատները, զուրկ են փետուրներից, ծածկված են եղջերային թեփուկներով, մատների ծայրերն ունեն ճիրաններ։Փետուրներն ըստ կառուցվածքի և կատարած ֆունկցիայի բազմազան են։ Տարբերում են ուրվագծային փետուրներ, աղվափետուրներ և բմբուլ։Թռչուններին հատկանշական է փետրափոխությունը։
Թռչունների կմախքը կազմված է գլխի, իրանի և վերջույթների բաժիններից։կմախքի ոսկորներն ամուր են և թեթև։ Դրանց մի մասը սնամեջ է և լցված է օդով։ Լավ է զարգացած թռչունների գանգի ուղեղային բաժինը՝ գանգատուփը և ակնակապիճները։ Ողնաշարը կազմված է պարանոցային, կրծքային, գոտկային, սրբանային և պոչային բաժիններից։ Պարանոցը կազմված է 9-25 միմյանց հետ շարժուն միացած ողերից։ Թռչունները կարող են գլուխը շրջել 180°-ով, իսկ բվերը՝ նույնիսկ 270։ Կրծքային բաժնի ողերը սերտաճել են միմյանց։ Դրանց են ամրացած կողերը։ Թռչունների առջևի վերջույթները ձևափոխվել են թևերի, սիրտը քառախորշ է, ունեն լավ զարգացած թոքեր, մարմինը ծածկված է փետուրներով, մաշկը  զուրկ է գեղձերից, բազմանում են ցամաքում։ Սողունների համեմատությամբ ունեն լավ զարգացած նյարդային համակարգ։

Կաթնասունների  ընդհանուր բնութագիրը:Արտաքին և ներքին կառուցվածքը, նրանց ձեռք բերած տարբեր հարմարությունները, առավելությունները՝ տարբեր արտաքին պայմաններին հարմարվելու, ապրելու համար:

Կարող եք գտնել հետաքրքիր կարճամետրաժ տեսանյութեր տարբեր կաթնասունների մասին, թարգմանել և նյութ պատրաստել:

Մուկը, չղջիկը, վագրը, արջը, մարդը կաթնասուններ են, որո՞նք են նրանց ընդհանուր հատկանիշները , որոնց պատճառով նրանք դասվում են կաթնասունների խմբին: Բոլորն էլ իրենց ձագերին կաթով են սնում մինչև մեծանալը։

Ընտրել ձեր նախընտրած/սիրելի, հետաքրքիր, սարսափելի,  հանելուկային/ կենդանուն և պատրաստել տեսադաս, տեսանյութ, դնել բլոգներում, հղումը ինձ ուղարկեք:Կարող եք թարգմանել պատրաստի նյութ,ինչպես արդեն արել եք կամ իմ նշած հղումներից  օգտվելով նկարները միմյանց միացնելով և  ձեր ձայնագրությունը միացնելով  նոր նյութ պատրստել:

Գործնական Քերականություն

1. Փակագծերում տրված բառերից և բառակապակցություններից նախադասության մտքին համապատասխանող գոյականներ ստացի՛ր և գրի՛ր կետերի փոխարեն:

Բնության մեջ համատարած լռություն (լռել) չկա:

Աղմուկը կարող է հիշողության (հիշել) կորուստի (կորչել) պատճառ դառնալ:

Աշխատանքից (աշխատել) հոգնած  մարդու վրա ազդում է քաղաքային երթևեկության (երթալ ու գալ) աղմուկը, բարձրաձայն խոսակցությունները (խոսել):

Կա ենթադրություն (ենթադրել), որ ջուրը ոչ միայն Երկրի, այլ նաև ուրիշ մոլորակների (մոլորել) վրա է շատ:

Մարդաբանները (մարդու մասին գիտությամբ զբաղվող) վկայում են, որ մարդկանց մարմնի յոթանասուն տոկոսը ջրից է բաղկացած:

Բժշկության խորհրդանիշը (խորհուրդը նշել) եղել և մնում է օձը:

2. Փակագծում տրված բառերից և բառակապակցություններից նախադասության մտքին համապատասխանող գոյականներ ստացի՛ր և գրի՛ր կետերի փոխարեն:

Եֆրեմովի «Անդրոմեդի միգամածությունը» ֆանտաստիկական վեպում պատմում է մի խումբ տիեզերագնացների (տիեզերք գնալ) հեռավոր միջաստղային ճամփորդության (ճանապարհորդել) մասին: Նրանց աստղաթիռի արագությունը (արագ) շատ մոտ է լույսի արագությանը (արագ), և ժամանակը երկրայինի համեմատությամբ (համեմատել) շատ դանդաղ է շարժվում: Տիեզերագնացները գալակտիկայի ամենահեռավոր շրջաններին հասնելու առաջադրանք (առաջադրել) ունեն: Պիտի հասնեն այն աստղին, որի մոլորակների (մոլորել) մեկի վրա, ըստ որոշ ենթադրությունների (ենթադրել) մեզ նման մարդիկ են բնակվում: Ինչպիսի՜ն կլինի ամբողջ մարդկության ցնծությունը (ցնծալ), երբ նրանք վերադառնան ու այլ աշխարհի մարդկանցից ողջույն բերեն:

3.Տրված բառերը տեղադրի՛ր կետերի փոխարեն՝ համապատասխանեցնելով նախադասություններին:

Նախօրոք, շնորհք, մեհյան, ներողություն, խոչընդոտող, նրբանկատ:

Այնքան շատ են խոչընոտողները ու խանգարողները, որ էլ ոչինչ չեմ ուզում անել:

Դե՛, ցո՛ւյց տուր շնորհք, թող տեսնեն, թե ինչեր ես անում:

Նախօրոք ամեն ինչ պատրաստել էր, որ հետո իրար չխառնվեր:

Առօրյա մանր-մունր հոգսերով է տարվել ու մոռացել մեր պայմանը:

Ներողություն խնդրեց ու հանգիստ դուրս եկավ. կարծես ոչինչ չէր եղել:

Հեթանոսական մեհյան տեղում է կառուցվել այս տաճարը:

Շատ նրբանկատ մարդ է. երբեք ընկերներիս մոտ ինձ դիտողություն չի անում:

4. Բաց թողնված տառերը լրացրո՛ւ:

Ջորդանո Բրունոն ամբողջ ութ տարի բանտում մնաց: Սուրբ հայրերը սպասում էին, որ  նա կընկճվի: Նա խոստովանում էր, որ ինքը մեղք է գործել եկեղեցու դեմ, բայց պնդում էր, որ իր ուսմունքը ճշմարտալի է ու ամբողջական: Մտածելու համար նրան ինըսուն օր ժամանակ տվեցին և օրը երկու ամգամ՝ կեսօրին ու կեսգիշերին,աստվածաբաններ էին ուղարկում նրա խուցը: Բայց նա ոչինչ չէր խնդրում: Երբ կարդինալի պալատում, կարդում էին դատավճիռը, նա ասաց. «Դուք ավելի մեծ երկյղով եք հայտնում ինձ դատավճիռը, քան ես լսում եմ»:

5. Ընդգծված բառերի և բառակապակցությունների փոխարեն գրի՛ր տրված հոմանիշները:

Հայտնվի, պարզապես, գահավիժում էր, զմրուխտ, դեգերում են, վայրը, անցնելու, անընդհատ,կտրվի, կաթիլ, վառվում են, գնալ, սքանչացել էին:

Մի  անգամ Սահարայի բեդվին ցեղերի մի քանի առաջնորդներ Փարիզի մոտ մեծ ջրվեժ տեսան:Սովորական ջրվեժ էր, որ բյուրեղապակե կոթողի նման վայր էր ընկնում  ցած:

Բայց բեդվինները հիացել էին:

Անապատում մարդիկ քանի՜ օր են թափառում ջրհորին հասնելու համար: Քանի՜ ժամ են փորում նորից ու նորից փլչող ավազը, մինչև որ փոսի հատակին ջրիկ ցեխ հայտնվեց:

Ջրի ամենափոքրիկ կաթիլն անգամ հողի վրա վառվում են  խոտի զմրուխտ կայծերը: Երբ մի տեղ անձրև է գալիս, ամբողջ Սահարայից մարդիկ շտապում են տեսնելու այդ վայրը Բեդվինները պատրաստ են հարյուրավոր կիլոմետրեր անցնելու, որպեսզի տեսնեն, թե խոտն ինչպե՞ս է աճում:

Բեդվինները պարզապես չէին կարողանում այդտեղից հեռանալ: Նրանք խնդրեցին շտապեցնող հյուրընկալին.

-Սպասենք, մինչև ջուրը կտրվի։

6.Տրված բառերն ըստ հոմանիշության բաժանի՛ր հինգ խմբի:

Իջնել-թեքվել, ծռվել, ճկվել, խոնարհվել, կռանալ:
Սահմանել-կարգել, հաստատել, որոշել, հակվել:
Հափշտակել-խլել,գողանալ, կորզել,շորթել:
Շռայլել-քամուն տալ, ծախսել,վատնել,մսխել:
Թեքվել-Ծռվել, շեղվել, խոտորվել, խոնարհվել, կորանալ,
Կարգել-Սահմանել, որոշել, հաստատել: Նշանակել, դարձնել:
Հոշոտել- բզկտել, ծվատել, պատառոտել, գզգզել
Վատնել-Շռայլել, ծախսեյ, մսխել, Փչացնել, սպառել,
Խլել-Հափշտակել, թռցնել, ձեռքից թռցնել, բռնագրավել,
Կքվել-Կքել, ծռվել, թեքվել, ճկվել, խոնարհվել։
Քամուն տալ- ծախսել
Բզկտել-Պատառոտել, պատռել, պատռտել, քրքրել, գզել։
Կորզել-Պլոկել, խաբել, խլել, գջլել, շորթել։
Ծվատել-Բզկտել, պատառոտել, պատռտել, պատռել, գւլել։
Խոնարհվել-Խոնարհել, կռանալ, թեքվել, կքել, ճկել։
Ծախսել-Սպառել. մսխել, մխսել, վատնել, շռայլել։
Պոկել-Քաղել, փրցնել, կտրել։
Հաստատել-Պնդացնեի ամրացնել, ամրապնդել, ուժեղացնել, զորացնել։
Ճկվել-եքվեի ծռվեւ, կոյոսնալ, նքվել, կեռեւ։
Պատառոտել-Պաստել, պատառել, պատռտել, բւլկտել, ճղճղել։
Հակվել-Ծռվել, թեքվել, խոնարհվել, Միտել, հակամիտել։
Շորթել-Կորզել, խլել, հափշտակել, յուրացնել, գռփել։
Մսխել-Ծախսել, շռայլել, վատնել, մխսել, խժռել։
Գզգզել-Դզել, գզզել, բզկտել, հոշոտել, գիշատել։
Որոշել-Նախընտրել, նախորոշել, նախագծել, կանխագծել, կանխորոշել։
Կռանալ-Կզանալ, կզել, կորանալ, կքվել, ծռվել։
Գողանալ-Կողոպտել, հափշտակել, թալանել. ասպատակել. շորթել։
Ծռվել-Խոնարհվել, կորանալ, շեղվել, միտել, հակվել։

Ալբերտ Էյնշտեյն


Անվանի ֆիզիկոս Ալբերտ Էյնշտեյնը (այլ թարգմանությամբ՝ Ալբերտ Այնշտայն) ծնվել է 1879 թվականի մարտի 14-ին: Դպրոցում միջակ սովորող էր, և ուսուցիչները նրան համարում էին ոչ այնքան խելացի:

Դպրոցն ավարտելուց շատ չանցած՝ Էյնշտեյնը լրջորեն հետաքրքրվում է մաթեմատիկայով և սկսում ջանասիրաբար ուսումնասիրել այն: Որոշ ժամանակ Իտալիայում ապրելուց հետո տեղափոխվում է Շվեյցարիա, որտեղ մաթեմատիկայի և բնական գիտությունների բնագավառում նրա ունեցած հաջողությունները լայն ճանաչում են գտնում:

Մեկ տարվա ընթացքում 26-ամյա Էյնշտեյնը հրապարակում է գիտական հոդվածներ, որոնք հիմնովին փոխում են գիտնականների մտածելակերպը: Էյնշտեյնի գիտական գաղափարներն այնքան անսովոր էին, որ սկզբում մարդիկ չէին կարողանում դրանք հասկանալ:

Էյնշտեյնը ստեղծում է ժամանակի և տարածության վերաբերյալ տեսություն (հարաբերականության տեսություն), ինչպես նաև մեծապես նպաստում չափազանց փոքր մասնիկների (օրինակ՝ էլեկտրոններ, պրոտոններ և այլն) վարքագծի տեսության (քվանտային տեսություն) ուսումնասիրմանը:

Մեր ժամանակներում հենց այդ տեսություններն են հնարավորություն տալիս գիտնականներին ավելի լավ հասկանալ ատոմների և տիեզերքի կառուցվածքը: Հատկապես հետաքրքիր գաղափարներ էին արտահայտված նրա մշակած հարաբերականության տեսությունում:

Ըստ այդ տեսության, եթե որևէ մարմին շարժվի լույսի արագությանը մոտ արագությամբ, ապա այդ մարմնի համար ժամանակի ընթացքը կդանդաղի, նրա երկարությունը կփոքրանա, իսկ զանգվածը կաճի: Այդ տեսության հիմնական դրույթներից մեկն էլ այն է, որ լույսի արագությունը հաստատուն է և հավասար է վայրկիանում 300 հզ. կմ-ի:

Էյնշտեյնի տեսությունը նաև կապ է հաստատում էներգիայի ու զանգվածի միջև և արտահայտվում է E=mc2 բանաձևով, որտեղ E-ն էներգիան է, m-ը՝ զանգվածը, c-ն`   լույսի արագությունը: 1914թ.-ին Էյնշտեյնը վերադառնում է Գերմանիա: Իր գիտական աշխատանքների շնորհիվ նա նշանավոր է դառնում ողջ աշխարհում և 1921թ.-ին արժանանում ֆիզիկայի բնագավառի Նոբելյան մրցանակի:

Գերմանիայում նացիոնալ-սոցիալիստական կուսակցության ազդեցության ուժեղացման ժամանակ, սակայն, ազգությամբ հրեա Ալբերտ Էյնշտեյնը հետևողականորեն ենթարկվում է ստորացումների ու վիրավորանքների: Ի վերջո, նա վճռում է թողնել Գերմանիան և 1933թ.-ին արտագաղթում է ԱՄՆ, որտեղ էլ ապրում է մինչև իր կյանքի վերջը:

Չնայած Էյնշտեյնի գիտական գաղափարները հետագայում օգտագործվեցին ատոմային զենքի ստեղծման նպատակներով՝ ինքը՝ գիտնականը, դեմ էր դրա ստեղծմանը: Նա խաղաղության հաստատման շարժման ականավոր առաջամարտիկ էր: Ալբերտ Էյնշտեյնը մահացել է 1955 թվականի ապրիլի 18-ին: