Պատրաստվե՛ք ներկայացնելու՝
Թեմա 5. Հայաստանի առաջին հանրապետությունը․
ա/ ՀՀ հռչակումը
բ/ Բաթումի պայմանագիրը
գ/ Իշխանության մարմինների ձևավորումը /բանավոր, էլ․ դասագիրք՝ 9-րդ դասարան, Հայոց պատմություն, էջ 6-13/
Էլ․ դասագիրք, 9-րդ դասարան, Հայոց պատմություն․
Լրացուցիչ նյութեր՝
- Հովհաննես Քաջազնունու և Արամ Մանուկյանի հանդիպումը Խալիլ Փաշայի հետ Երևանում․1918թ․, օգոստոս
- Արամ Մանուկյան․«Մենակ ենք և պետք է ապավինենք միայն մեր ուժերին»
Առաջադրանք.
1. Նկարագրե՛ք Հայաստանի առաջին հանրապետության պետական կարգը, իշխանության մարմինները՝ համեմատելով այն ներկայիս ՀՀ պետական կարգի և իշխանության մարմինների հետ: Ի՞նչ նմանություններ և տարբերություններ եք տեսնում դրանց միջև:
Հայաստանի Հանրապետությունը խորհրդարանական պետություն էր։ Երկրի բարձրագույն Օրենսդիր իշխանությունը գտնվում էր խորհրդարանի կամ Ազգային Ժողովի ձեռքին։ Հայաստանի Հանրապետության խորհրդարանի գլուխ կանգնած էր Խորհրդարանի նախագահը։ Իր գոյության ընթացքում Հայաստանի Հանրապետությունն ունեցել է խորհրդարանի երեք նախագահ՝ Ավետիք Սահակյանը, Ավետիս Ահարոնյանը, Հովհաննես Քաջազնունին (Իգիթխանյանը): Լևոն Շանթը, Սարգիս Արարատյանը, Սիրական Տիգրանյանը և այլք եղել են փոխնախագահներ: Հայաստանի Բարձրագույն Օրենսդիր մարմնի՝ Խորհրդարանի կողմից նշանակվում էին Հայաստանի գործադիր բարձրագույն մարմնի՝ ՀՀ կառավարության նախագահները՝ Վարչապետները, որոնց ներկայացրած կառավարության կազմերը՝ բաղկացած նախարարներից՝ մինիստրներից, նույնպես հաստատվում էին Հայաստանի Հանրապետության Խորհրդարանի կողմից։ ՀՀ Կառավարությունները՝ ՀՀ վարչապետների գլխավորությամբ՝ հաշվետու էին ՀՀ Խորհրդարանին։
Հայաստանի Առաջին և Երրորդ հանրապետությունների տարբերություններն ու նմանությունները՝
Ակնհայտ տարբերություն է այն, որ Առաջին հանրապետությունում եղել է 4 նահանգ, իսկ Երրորդ հանրապետությունում 10 մարզ (բացառությամբ Երևանը): Փոխվել է նաև նշանաբանը: Առաջին Հանրապետության նշանաբանը եղել է. Մեկ ազգ, մեկ հայրենիք: Երրորդ Հանրապետության նշանաբանն է. Մեկ ազգ, մեկ մշակույթ:
2. Ներկայացրե՛ք Հայկական անկախ պետականության ստեղծման պատմական նշանակությունը՝ կապելով մերօրյա իրականության հետ /բլոգային աշխատանք/.
Հայկական անկախ պետականության վերականգման պատմական նշանակությունը։ Այսպիսով, դարերի ընդմիջումից հետո, հայ ժողովրդի հերոսական մաքառումների արդյունքում, 1918թ․ մայիսի 28-ին ծնվեց Հայաստանի առաջին հանրապետությունը։ Դա օրինաչափ պատմական անհրաժեշտություն էր։ Հայաստանի անկախության հռչակումը նոր դարաշրջան բացեց հայ ժողովրդի բազմադարյան պատմության մեջ։ Դրանով փաստորեն սկսվեց հայոց պատմության նորագույն ժամանակաշրջանը։ Անկախ պետականության վերականգնումը պայմաններ ստեղծեց ազգային վերածության ու զարգացման համար։ Կարճ ժամանակամիջոցում հայաստանը դարձավ կազմակերպված պետություն՝ բնորոշ գրեթե բոլոր հատկանիշներով՝ իշխանության մարմիններով, տնտեսական-քաղաքական համակարգով, ազգային բանակով, դիվանագիտական կապերով, պատականության խորհրդանիշներով և այլն։ Հակյաստանը, պետական կարուծվացքի ու կառավարման տեսակետից, դեմոկրատական հանրապետություն էր՝ խորհրդարանի գերակայությամբ։ Ծրագվում էր Հայկական հարցի լուծումից հետո ընդունել սահմանադրություն։ Հայաստանի Հանրապետությունը դարձավ աշխարհացրիվ հայության հայրենիքը, նրա հասարակական-քաղաքական և հոգևոր-մշակութային կյանքի միավորման կենտրոնը։
Էլեն Շահվերդյան 