Թթուներ, բանաձևերի կազմումը, անվանումը, դասակագումը, թթվային մնացորդի անվանումը, աղերի  բանաձևերի կազմումը, անվանումը

Թեման՝ <<Թթուներ, բանաձևերի կազմումը, անվանումը, դասակագումը, թթվային մնացորդի անվանումը, աղերի  բանաձևերի  կազմումը, անվանումը>>

Լաբորատոր  փորձեր. <<Թթուների  քիմիական հատկությունները(հայտանյութերի գույնի փոփոխությունը թթվային միջավայրում, թթուների փոխազդեցությունը մետաղների, հիմնային օքսիդների,հիմքերի և  աղերի  հետ>>:

Հայտանյութերը` օրգանական ներկեր են,որոնք ցույց են տալիս հիմքի կամ թթվի առկայությունը  լուծույթում:
Լաբորատոր փորձ 1. Թթուների  փոխազդեցությունը  հայտանյութերի (ինդիկատորների) հետ: Փորձի  նկարագրում`  աղաթթվի  ջրային  լուծույթը  լցրեք  երեք  փորձանոթների   մեջ 3-4մլ  չափով, առաջինի  մեջ  իջեցրեք  լակմուսի  թուղթ  կամ  մի  քանի կաթիլ լակմուսի լուծույթ, երկրորդի  վրա  ավելացրեք  մի  քանի  կաթիլ ֆենոլֆտալեինի  լուծույթ, երրորդի  վրա  մի  քանի  կաթիլ  մեթիլնարնջագույն: Ի՞նչ  նկատեցիք: 

Ինդիկատորների անվանումըՆրանց  գույներըԹթուներում  առաջացած գույները
ԼակմուսՄանուշակագույնկարմիր
ֆենոլֆտալեինԱնգույննարնջագույն
մեթիլնարնջագույնՆարնջագույնդեղին

Լաբորատոր փորձ 2.Թթուների  փոխազդեցությունը  հիմքերի  հետ՝ չեզոքացման   ռեակցիա

Լաբորատոր փորձ  3. Թթուների  փոխազդեցությունը  ակտիվ  մետաղների հետ՝ տեղակալման  ռեակցիա:

դասագրքից  սովորեք էջ 18-ից 22-ը, կատարեք  վարժությունները` էջ  22-ից  23-ը:

H2SO4-ծծմբական թթու
H2SO3-ծծմբային թթու
H2CO3-ածխաթթու
H3PO4-Ֆոսֆորական թթու
H-1F-1-Ֆտորաջրածնական թթու
Ca+2F-12-Կալցիումի ֆտորիդ
H+1 CI-1-քլորաջրածնական թթու-աղաթթու
Fe2F12-երկաթի ֆտորիդ

Հայ ժողովուրդը Հայրենական Մեծ պատերազմի տարիներին

Պատրաստվե՛ք ներկայացնելու․
Թեմա 12․ Հայ ժողովուրդը Հայրենական Մեծ պատերազմի տարիներին /1941-45 թթ․/
ա/ Պատերազմի սկիզբը
բ/ Հայ ժողովուրդի մասնակցությունը պատերազմական գործողություններին /բանավոր, էլ․ դասագիրք, էջ 78-84, նաև այլ աղբյուրներ/

Առաջադրանք.
1․ Ներկայացրե՛ք հայկական դիվիզիաները, ԽՍՀՄ հայ հերոսներին և մարշալներին, նրանց մարտական ուղին։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին, ԽՍՀՄ ռազմաքաղաքական ղեկավարությունը կազմակերպեց հատուկ հայկական դիվիզիաներ, որոնց կազմում կային հայ զինվորներ և հրամանատարներ։
Նույնիսկ ԽՍՀՄ ստեղծման առաջին տարիներին, երբ պայքարում էին մեծ թվով հակառակորդների դեմ, հայկական դիվիզիաները զինված և մարտական պատրաստություն էին անցնում: Դիվիզիայի անդամներն ակտիվ մասնակցություն ունեցան Մեծ Հայրենական պատերազմում, և այն հայտնի դարձավ որպես մարտունակ, համառ և կազմակերպված։
Այդ դիվիզիան ձգտում էր մոբիլիզացման և կազմավորման ժամանակ համախմբել առավել մեծ թվով հայերին, որոնք մեկտեղ գումարեցին իրենց ողջ գիտելիքները և մարտական պատրաստությունը։

ԽՍՀՄ հայ հերոսներ
Սարգիս Հարությունյան — ԽՍՀՄ ժողովրդական հերոս, հրամանատար, որը արժանացել է բարձրագույն պատվին՝ «ԽՍՀՄ ժողովրդական հերոս» կոչմանը՝ հանուն իր աներևակայելի խիզախության և մարտական հաջողությունների Մեծ Հայրենական պատերազմում։

Անդրանիկ Օզանյան — Հայ ազգային հերոս, մեծ պատերազմի ժամանակ նրա հրամանատարությունը մեծ նշանակություն ունեցավ երկրի պաշտպանության մեջ։ Անհավատալի խիզախություն ու ռազմավարություն ցուցաբերած Օզանյանը հայտնի դարձավ որպես հայկական բանակի լավագույն հրամանատարներից։

ԽՍՀՄ հայ մարշալներ
Հայկ Հովհաննիսյան — ԽՍՀՄ մարշալ, որն իր կյանքի մեծ մասը նվիրեց բանակին։ Նա հանդես եկավ ռազմավարական մարտերում, որոնց միջոցով ստացավ աշխարհիկ ճանաչում։

Աշոտ Կարապետյան — Մարշալ, ով մասնակցեց պատմական նշանակության մարտերին և նաև բարելավեց հայկական բանակի ռազմավարական կարողությունները։

2․ Ընտանիքներում, զրուցելով ծնողների, տատիկ-պապիկների հետ, իրականացրե՛ք հետևյալ նախագծային աշխատանքը՝ «Իմ պապերը /ազգականները/՝ Հայրենական Մեծ պատերազմի մասնակիցներ /բլոգային աշխատանք/․

Every Journey Tells a Story

Every Journey Tells a Story

Every journey, big or small, tells a unique story. When we travel to a new place, we experience new sights, sounds, and people. These experiences teach us new things and help us grow. Even a walk around the neighborhood can lead to interesting discoveries, like meeting a new friend or seeing a beautiful sunset. Every step we take on a journey adds to our personal story, shaping who we are. Whether it’s a short trip or a long adventure, every journey has its own special tale to tell, full of memories and lessons that stay with us forever.

Շաղկապ

Շաղկապ

Լեզվում կան բառեր, որոնք իրար են շաղկապում բառեր կամ ամբողջ
նախադասություններ։ Այդ բառեը միավորվում են շաղկապ խոսքի մասի մեջ։ Համեմատենք հետևյալ նախադասությունները. Գիրքը և տետրը դրված են սեղանին։
Աշակերտը մտավ դասարան և վերցրեց գիրքը։ Նախադասություններից
առաջինում և-ը իրար է շաղկապել նախադասության անդամներ, իսկ երկրորդում՝ նախադասություններ։ Բառեր և նախադասություններ իրար շաղկապող բառերը կոչվում են շաղկապներ։
Շաղկապները բաժանվում են երկու խմբի՝ համադասական և ստորադասական։ Համադասական շաղկապներն իրար են շաղկապում բառեր կամ համադաս, համազոր նախադասություններ, իսկ ստորադասական շաղկապները՝ ստորադաս նախադասությունը շաղկապում են գերադասին։
Համադասական շաղկապներից են՝ և, ու, բայց, իսկ, սակայն, էլ, այլ, նաև, այլև, կամ, ապա և այլն։
Ստորադասական շաղկապներից են՝ որ, որովհետև, քանզի, մինչև որ, եթե, թեև, թեկուզ, թեպետ, որպեսզի, քանի որ և այլն։
Ըստ կիրառության՝ շաղկապները լինում են մենադիր, կրկնադիր և զուգադիր։

Մենադիր են միայնակ գործածվող շաղկապները:
Մութն ընկավ, և բոլորը ցրվեցին։
Կրկնադիր են կրկնվող շաղկապները:
Նա և՛ սովորում էր, և՛ աշխատում։
Զուգադիր են որոշակի զույգերով գործածվող շաղկապները:
Եթե թույլ տան, ապա կգամ։ Թեև դժվար էր, սակայն կատարեցինք։ Ոչ միայն եկավ, այլև բոլորին օգնեց։ Ոչ թե դժգոհեք, այլ փորձեք որևէ ձևով օգնել։

Կրկնադիր շաղկապների վրա շեշտ է դրվում, և նրանց կապակցած միավորները տրոհվում են ստորակետերով։ Շաղկապները նախադասության անդամ չեն համարվում։

Գործնական աշխատանք
1.Գտնե՛լ շաղկապները և խմբավորե՛լ (համադասական և
ստորադասական)։
Համադասական՝ և, բայց, սակայն, նաև։
Ստորադասական՝ որովհետև, քանզի, եթե, թեև, քանի որ, որպեսզի։

 2. Կազմե՛լ նախադասություններ՝ գործածելով եթե,
որպեսզի, որովհետև, սակայն, իսկ, և շաղկապները։
Եթե ես շատ սիրեի անձրևը, ես ավելի հաճախ դուրս կգայի այդ եղանակին։
Մենք պիտի սպասենք մինչև անձրևը դադարի, որպեսզի կարողանանք դուրս գնալ։
Ես չեմ գնացել առավոտյան վազքի, որովհետև առավոտյան անձրևում էր։
Ես անձրևի ժամանակ զբոսնում էի, սակայն սկսեց փոթորիկ։
Անձրև խոնավեցրեց ծառերը, իսկ ծառերը ավելի փարթամ դարձան։

3. Ձևաբանական վերլուծության ենթարկել հետևյալ նախադասությունները՝ յուրաքնաչյուր բառի համար գրելով դրա ձևաբանական հատկանիշները։

Օրինակ՝ փակեց-դիմավոր բայ, սահմանական եղանակ, անցյալ կատարյալ ժամանակ, 3-րդ դեմք, եզակի թիվ

Հանկարծ տեսավ նրան, ցնցվեց, ոստյուն արեց դեպի ետ, բայց մի կրակված ձեռք փակեց հնձանի դռնակը։

Նստել էր ու միտք էր անում՝ ականջը սիմինդրի տերևների խշշոցին։

Շուտով կիջնի ձմեռ, և ո՞վ գիտի, բացվող գարնանը նորից պիտի ի՞նքը բանա այգու դուռը, թե մի ուրիշ ձեռք։

Հանկարծ-Ձևի, ժամանակի մակբայ։
Տեսավ-Դիմավոր բայ, սահմանական եղանակ, անցյալ կատարյալ, եզակի թիվ, երրորդ դեմք։
Նրան-Անձնական դերանուն, երրորդ դեմք, եզակի թիվ։
Ցնցվեց-Դիմավոր բայ, սահմանական եղանակ, անցյալ կատարյալ, եզակի թիվ, երրորդ դեմք։
Ոստյուն-գոյական, ուղղական հոլով
Արեց-դիմավոր բայ, սահմանական եղանակ, անցյալ կատարյալ, եզակի թիվ, երրորդ դեմք։
Դեպի-Կապ
Ետ-տեղի մակբայ
Բայց-Համադասական շաղկապ
Մի-Քանակական թվական
Կրակված-Հարակատար դերբայ
Ձեռք-գոյական, ուղղական հոլով, եզակի թիվ
Փակեց-դիմավոր բայ, սահմանական եղանակ, անցյալ կատարյալ, եզակի թիվ, երրորդ դեմք
Հնձանի-Գոյական, սեռական հոլով, եզակի թիվ
Դռնակը-Գոյական, Հայացական հալով, եզակի թիվ
Նստել էր-Դիմավոր բայ, սահմանական եղանակ, վաղակատար անցյալ, եզակի թիվ, երրորդ դեմք
Ու-Համադասական շաղկապ
Միտք-գոյական, ուղղական հոլով, եզակի թիվ
Անում էր-Դիմավոր բայ, սահմանական եղանակ, անկատար անցյալ, եզակի թիվ, երրորդ դեմք
Ականջը-գոյական, հայցական հոլով, եզակի թիվ
Սիմինդրի-գոյական, սեռական հոլով, եզակի թիվ
Տերևների-գոյական, սեռական հոլով, հոգնակի թիվ
Խշշոցին-գոյական, սեռական հոլով, եզակի թիվ։
Շուտով-Ժամանակի մակբայ
Կիջնի-Դիմավոր բայ, ենթադրական եղանակ, անցյալ, եզակի թիվ, երրորդ դեմք
Ձմեռ-գոյական, ուղղական հոլով, եզակի թիվ։
և-Համադասական շաղկապ
Ո՞վ-Հարցական դերանուն
Գիտի-Դիմավոր բայ, սահմանական եղանակ, անցյալ կատարյալ, եզակի թիվ, երրորդ դեմք
Բացվող-Ենթակայական դերբայ
Գարնանը-գոյական, հայցական հոլով
Նորից-Ժամանակի մակբայ
Պիտի բանա-Հարկադրական եղանակ, երրորդ դեմք, ապառնի
Ի՞նքը-Անձնական դերանուն
Այգու-գոյական, սեռական հոլով, եզակի թիվ
Դուռը-գոյական, հայացական հոլով, եզակի թիվ
Թե-Համադասայան շաղկապ
Ուրիշ-Անորոշ դերանուն