317. Գտեք ABC եռանկյան մակերեսը, եթե՝ ա) AB=6√8 սմ, AC=4սմ, ∠A=60^o, բ) BC=3սմ, AB=18√2սմ, ∠B=45^o

Ա, S_ABC=1/2*a*b*sinc

S=12 արմատ 6

Բ

27

318. ABC եռանկյան մակերեսը 60 սմ² է: Գտեք AB կողմը, եթե AC=15սմ, ∠A=30^o

AB=16

El pelo – մազ, մազեր
El ojo – աչք
La nariz – քիթ
La boca – բերան
La oreja – ականջ
La cabeza – գլուխ
La cara – դեմք
El brazo – թև
La mano – ձեռք
La pierna – ոտք
El pie – ոտնա թաթ
El dedo – մատեր
La espalda – մեջք
El cuello – վիզ:

Տևողությունը` շուրջտարյա

Մասնակիցներ՝ Ավագ դպրոցի 9-12 րդ դասարանի սովորողներ

Նպատակը՝

1. Իմանալ, թե ինչպես է մագնիսական դաշտն ազդում Երկրի կենսաբանական օբյեկտների վրա
2. Սովորել աշխատել տեղեկատվության հետ
3. Բացահայտել մագնիսական դաշտերի հատկությունները և վերլուծել ազդեցությունը կենդանի օրգանիզմների վրա

Խնդիրները՝

1. Ուսումնասիրել մագնիսական դաշտերի ազդեցությունը բուսական և կենդանական օրգանիզմների վրա
2. Ուսումնասիրել մագնիսական դաշտի ազդեցության աստիճանը մարդու առողջության վրա
3. Բացահայտել մագնիսական դաշտերի դրական և բացասական կողմերը
4. Գտնել արդյունավետ միջոց՝ լուծելու մագնիսական դաշտերի ազդեցության խնդիրը

Ընթացքը՝

1. Մագնիսական դաշտը և դրա հատկությունները
   Մագնիսական դաշտը ֆիզիկայի մեջ այն միջավայրն է, որն ազդում է մագնիսական հատկություններով օժտված մարմինների վրա՝ մագնիսների և էլեկտրական հոսանքների վրա: Այն առաջանում է մագնիսական նյութերի կամ էլեկտրական հոսանքի գործունեության արդյունքում: Մագնիսական դաշտը ստեղծվում է էլեկտրական լիցքերի շարժման արդյունքում և ազդում է մագնիսացված նյութերի ու լիցքավորված մասնիկների վրա։ Երկրի մագնիսական դաշտը պաշտպանում է մոլորակը արևային քամուց և կոսմիկական ճառագայթումից։
   
2. Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը բույսերի վրա
   Մագնիսական դաշտը կարող է դրական ազդեցություն ունենալ բույսերի աճի վրա՝ խթանելով արմատների զարգացումը, ծաղկումը և նյութափոխանակությունը: Այն բարելավում է բույսերի դիմադրողականությունը սթրեսների նկատմամբ և կարող է արագացնել սերմերի բողբոջումը: Սակայն, ուժեղ մագնիսական դաշտերը նաև կարող են բացասաբար ազդել բույսերի աճի վրա: Դաշտի ազդեցությունը կախված է ուժգնությունից և բույսի տեսակից:
   
3. Մագնիսական դաշտ և ջուր
   Մագնիսական դաշտը կարող է ազդել ջրի կառուցվածքի վրա։ Այն հաճախ շեղում է ջրի մոլեկուլների դասավորությունը, ինչը կարող է փոփոխել նրա ֆիզիկա-քիմիական հատկությունները, օրինակ՝ իոնների շարժունակությունը և լուծույթների հատկությունները։ Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը ջրի վրա կարող է բարելավել որոշ биոկենսական գործընթացներ, ինչպես նաև փոփոխել ջրի ներծծման և արտահոսքի արագությունը։
   
4. Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը մարդու վրա
   Մագնիսական դաշտը կարող է բարելավել արյան շրջանառությունը, նվազեցնել սթրեսը և ակտիվացնել բջիջների մեթաբոլիզմը: Որպես բուժական միջոց, այն օգտագործվում է մագնիսային թերապիայում: Սակայն ուժեղ դաշտերը կարող են առաջացնել գլխացավեր, հոգնածություն և կենտրոնացման դժվարություններ:
   
5. Մագնիսական փոթորիկներ
   Մագնիսական փոթորիկներ (կամ արևային փոթորիկներ) տեղի են ունենում, երբ արևից դուրս եկած էլեկտրոմագնիսական գոտիները և հոսանքները փոխազդում են Երկրի մագնիսական դաշտի հետ: Սա կարող է հանգեցնել ռադիոահասքերում խափանումների, արբանյակային համակարգերի խնդիրների և էլեկտրական ցանցերի աշխատանքի խանգարումներին:
   
6. Ինչ՞ տեղի կունենա, եթե Երկրի մագնիսական դաշտն անհետանա:
   Եթե Երկրի մագնիսական դաշտը անհետանա, Երկիրն ավելի շատ կշրջվի արևի ռադիացիայի ու կոսմիկական ճառագայթների ազդեցության տակ, ինչը կարող է վնասել կենսաբառարանին: Բացի այդ, արբանյակային համակարգերը, էլեկտրական ցանցերը և կապի միջոցները կարող են խանգարվել, և հնարավոր են տեխնոլոգիական խնդիրներ։
   
7. Մագնիսների կիրառումը մարդու կյանքում
   Մագնիսները օգտագործվում են մարդու կյանքում տարբեր ոլորտներում, ինչպիսիք են: Բժշկություն՝ մագնիսային թերապիա, մագնիսադաշտով ախտորոշում (MRT): Էլեկտրոէներգետիկա՝ մագնիսներ՝ էլեկտրական շարժիչներում և գեներատորներում: Տեխնոլոգիա՝ մագնիսներ արբանյակներում, սենսորներում և կոմպյուտերային սարքերում: Տրանսպորտ՝ մագնիսային լողացող գնացքների տեխնոլոգիա:
   
8. Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը կենդանիների վրա
   Մագնիսական դաշտը կարող է ազդել կենդանիների վարքի և նավարկման վրա: Շատ կենդանիներ, օրինակ՝ թռչունները, ծովային կենդանիները և մեղուները, օգտագործում են Երկրի մագնիսական դաշտը որպես ուղղություն գտնելու միջոց: Այն կարող է նաև ազդել որոշ կենդանիների ֆիզիոլոգիական գործընթացների վրա, ինչպիսիք են ճնշումը, սրտի զարկը և հորմոնալ մակարդակները:

Էլեկտրամագնիսական երևույթներ

1. Հաստատուն մագնիսներ: Երկրի մագնիսական դաշտը
2. Հոսանքի մագնիսական դաշտը: Էլեկտրամագնիս: Էլեկտրաշարժիչ
3. Էլեկտրամագնիսական մակածման երևույթը: Էլեկտրական հոսանքի գեներատորներ
4. Էլեկտրամագնիսական դաշտ, էլեկտրամագնիսական ալիքներ: Ռադիո և հեռուստատեսություն: Ռադիոտեղորոշում

Թեմատիկ հարցեր և խնդիրներ՝

1. Ի՞նչ է նշանակում «մագնիս» բառը:
Մագնիս նշանակում է «Մագնեսիայից բերված քար»:

2. Ո՞րն է բնական մագնիսը:
Բնական մագնիսները մագնիսական երկաթաքարի՝ մագնետիտի կտորներ են, որը կազմված է FeO-ից (31 և Fe2O3-ից \(69%)\:

3. Ինչպե՞ս են ստանում արհեստական մագնիսներ:
Զգալիորեն ուժեղ մագնիսական հատկությամբ արհեստական մագնիսներ ներկայումս ստանում են երկաթի, նիկելի և կոբալտի համաձուլվածքից:

4. Ի՞նչն են անվանում մագնիսական բևեռներ:
Իրենց մագնիսական հատկությունները երկար ժամանակ անփոփոխ պահպանող մագնիսներին անվանւմ են հաստատուն մագնիսներ:

5. Ինչպե՞ս են փոխազդում մագնիսների բևեռները:
Մագնիսի այն տեղամասերը, որտեղ մագնիսական ազդեցությունն առավելագույնն է, կոչվում են մագնիսի բևեռներ:

6. Ինչպե՞ս կարելի է մագնիսական սլաքի օգնությամբ որոշել մագնիսացած պողպատե
ձողի բևեռները:
Նույնանուն բևեռնը միմյանց, իսկ տարանուն բևեռնեռրը ձգում։

7. Ինչի՞ ազդեցությամբ է կողմնացույցի սլաքը ուղղորդվում որոշակի ուղղությամբ: Ո՞ր կողմն է այն ցույց տալիս:
Եթե մագնիսական սլաքի դրական բևեռը մոտեցնենք մագնիսացած երկաթի անհայտ բևեռին, և եթե մագնիսական սլաքը վանվի հետևաբար մոտեցրել ենք երկաթի դրական բևեռը, իսկ եթե ձգի հետևաբար մոտեցրել ենք բացասական բևեռին։

8. Որտե՞ղ են կիրառվում մագնիսները:
Կողմնացույցում, բժշկության մեջ, շինարարության մեջ, մեքենաշինության մեջ, արդյունաբերության մեջ, գյուղատնտեսության մեջ, բուսաբուծության մեջ, սպորտի մեջ։

9. Ինչու՞ է բնության մեջ գոյություն ունեցող մագնիսական երկաթաքարը մագնիսացած լինում: Ի՞նչն է նրան մագնիսացրել:
Մագնիսների, ինչպես նաև մագնիսի և երկաթի փոխազդեցությունը իրականցվում է մագնիսական դաշտի միջոցով: Հայտնի է, որ երկաթի կտորը միշտ ձգվում է մագնիսի կողմից՝ նշանակում է, որ մագնիսին մոտեցնելիս այն մագնիսանում է այնպես, որ մագնիսին մոտ մասում առաջանում է հակառակ բևեռը: Երկրգունդը հսկայական մագնիս է, այն ունի իր մագնիսական բևեռները, իր շուրջը ստեղծում է մագնիսական դաշտ և փոխազդում է մագնիսական սլաքի հետ:

10. Ի՞նչն են անվանում մագնիսական դաշտ:
Փոխազդեցությունն իրականացվում է մագնիսի կողմից ստեղծվող հատուկ դաշտով, որին անվանում են մագնիսական դաշտ:

Ուսումնական նախագիծ

Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը կենդանի օրգանիզմների վրա:

Մասնակիցներ՝ Ավագ դպրոցի 9-12 րդ դասարանի սովորողներ

Նպատակը՝

1. Իմանալ, թե ինչպես է մագնիսական դաշտն ազդում Երկրի կենսաբանական օբյեկտների վրա
2. Սովորել աշխատել տեղեկատվության հետ
3. Բացահայտել մագնիսական դաշտերի հատկությունները և վերլուծել ազդեցությունը կենդանի օրգանիզմների վրա

Խնդիրները՝

1. Ուսումնասիրել մագնիսական դաշտերի ազդեցությունը բուսական և կենդանական օրգանիզմների վրա
2. Ուսումնասիրել մագնիսական դաշտի ազդեցության աստիճանը մարդու առողջության վրա
3. Բացահայտել մագնիսական դաշտերի դրական և բացասական կողմերը
4. Գտնել արդյունավետ միջոց՝ լուծելու մագնիսական դաշտերի ազդեցության խնդիրը

Ընթացքը՝

1. Մագնիսական դաշտը և դրա հատկությունները
2. Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը բույսերի վրա
3. Մագնիսական դաշտ և ջուր
4. Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը մարդու վրա
5. Մագնիսական փոթորիկներ
6. Ինչ՞ տեղի կունենա, եթե Երկրի մագնիսական դաշտն անհետանա:
7. Մագնիսների կիրառումը մարդու կյանքում
8. Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը կենդանիների վրա

Ex. 4
Complete these sentences in the Present Perfect Simple about some of the people in
exercise 3.
1. He has run five miles.
2. They have spent all their money.
3. She has read five books today.
4. They have played six games.
5. He has made a cake and a pie.

Ex.-es 1
These words appeared in the last few units. Complete the charts and mark the stress.
Noun Verb
Dealt die
waste wasted
belief believe
advertisement advertise
promise promise
fell fell
advice advise
describe Description
invention invent
government govern

Noun Adjective
death dead
honest Honesty
variety Varied
Madness mad
mystery Mysterious
Beauty Beautiful
Wealth Wealthy
success successful
comfortable comfort
peace peaceful

Ex.-es 2
Complete the sentences with a word from exercise 1.
1. Promise me that you’ll always love me.
2. He was taken to hospital by ambulance, but he was dead on arrival.
3. Are they wealthy? Yes, they’re millionaires. Where does their money come from? They have a very successful business.
4. I love the peace and quiet of the countryside.
5. I saw an advertisement for a job as a waiter.
6. The sofa was so comfortable that i feel asleep.
7. I gave the police a description of the man who attacked me.
8. I had a few problems, but Bob gave me some good advice.
9. I was sitting at home when suddenly i had funny feeling that i wasn’t alone.