1)
4)
4)
1)
4)
2)
3)
4)
2)
1)
Автор: elenchuk
Եռանկյունաչափական տարրերի նշանները ըստ քարորդների
Առաջադրանքներ (դասարանում)
Առաջադրանքներ (դասարանում)
ա) 1
բ) 3
գ) 2
դ) չի պատկանում
ե) 4
զ) 4
ա) 2
բ) 3
գ) 4
դ) 1
ե) չի պատկանում
զ) 3
Ջրային ռեսուրսներ և դրանց օգտագործումը
Ջրային ռեսուրսները բնության այն պաշարներն են, որոնք կապված են ջրի հետ՝ գետեր, լճեր, ծովեր, ստորերկրյա ջրեր և ձյունափայլեր։ Դրանք շատ կարևոր են մարդու, կենդանիների և բույսերի կյանքի համար։
Մարդը ջուրը օգտագործում է տարբեր նպատակներով՝
- խմելու համար,
- գյուղատնտեսության մեջ՝ դաշտերը ոռոգելու համար,
- արդյունաբերության մեջ՝ արտադրական գործընթացներում,
- էներգիա ստանալու համար՝ հիդրոէլեկտրակայաններում,
- կենցաղային կարիքների համար՝ լվացում, մաքրություն և այլն։
Ջուրը պետք է խնայել և պահպանել մաքուր, քանի որ այն սահմանափակ և անփոխարինելի բնական հարստություն է։
Ավետիք Իսահակյան «Լիլիթը»
Կարդալ Ավետիք Իսահակյանի «Լիլիթը», կատարել առաջադրանքները։
1.Ստեղծագործության ողջ ընթացքում ի՞նչ փիլիսոփայական հարց է բարձրացվում`
- արդյո՞ք կատարյալ գեղեցկությունը կարող է լինել երջանկություն բերող,
- թե հակառակը՝ կործանիչ ուժ է։
Ստեղծագործության մեջ գերիշխում է կործանիչ ուժը, որովհետև գեղեցկությունը հաճախ կործանում է մարդկանց հոգեբանությունը։ Ստեղծագործության մեջ այդ գեղեցկությունը բերում էր միայն ցավ, տառապանք և միայնություն։
2. Ինչպե՞ս է նկարագրված սերը Ադամի համար։ Դա առողջ զգացում է, թե՞ հիվանդագին կախվածություն։
Դա հիվանդագին կախվածություն էր, որովհետև Ադամը չէր կարողանում կտրվել և ապրել հանգիստ, կորցրել էր իր հանգստությունը։ Ադամը ոչ թե սիրում էր Լիլիթին, որպես ընկեր, որպես մարդ, այլ նրա գեղեցկությունը։
3.Ի՞նչ ընդհանրություններ և տարբերություններ կան Սատանայի և Լիլիթի միջև` որպես ուժեր, որոնք հակադրվում են աստծուն։
Նրանց ընդհանրությունները, ըստ ստեղծագործության, Տիրոջը հակառակվելն էր։ Բայց միևնույն ժամանակ նրանց տարբերությունը, որ սատանան գիտակցված էր հակառակվում, իսկ Լիլիթը անգիտակցաբար։
4.Ինչո՞ւ է հեղինակը վերջում բերում Եվայի կերպարը։ Ի՞նչ է փոխվում դրախտի (և ընդհանրապես մարդկության) պատմության մեջ Լիլիթից Եվա անցնելիս։
Եվայի կերպարը կարծում եմ խորհրդանշում էր հնազանդությունը և կախվածությունից դեպի իրական սիրո մարմնավորում։
5.Ինչպե՞ս է ստեղծագործության մեջ ներկայացված «կանացիության» երկու տիպը՝
- Լիլիթ
Լիլիթը՝ որպես հմայիչ, ինքնասիրահարված հպարտ։ - Եվա
Եվան՝ որպես հնազանդ, հոգատար, խաղաղասեր։
6.Արդյո՞ք Ադամը ինքն է մեղավոր Լիլիթին կորցնելու մեջ։ Վերլուծիր նրա վարքագիծը, խոսքերը, վերաբերմունքը։
Կարծում եմ այո, Ադամը ուներ մեղավորություն Լիլիթին կորցնելու մեջ։ Նա ստիպում էր Լիլիթին իր կողքին մնալ, չհասկանալով, որ դա ստիպողաբար կատարվող երևույթ է, այլ ոչ թե իրական սեր։
7. Ի՞նչ է «անհասանելի գեղեցկության» դերը ստեղծագործության մեջ։ Լիլիթն ի՞նչ է խորհրդանշում որպես սիմվոլ։
Լիլիթն է այդ «անհասանելի գեղեցկության» դերը ստեղծագործության մեջ, որովհետև նա սիմվոլ է այն բանին, որ մարդիկ չեն կարող հասնել, և արդյունքում ամեն ինչ կործանվում է։
8.Ինչո՞ւ է Լիլիթը ընտրում Սատանային, ոչ թե Ադամին։ Ի՞նչ է փնտրում նա՝ ուժ, ազատություն, ինքնություն, թե ինչ-որ այլ բան։
Լիլիթը ընտրում է սատանային, որովհետև այո, նա փնտրում էր ուժ, ազատություն։ Սատանայի կողքին նա իրեն համարում էր հավասար և ուժեղ։
9.Ինչպիսի՞ դեր ունի օձը ստեղծագործության բովանդակության մեջ։
Օձը խորհրդանշում է գայթակղություն։ Նա կապում է Լիլիթին դրա հետ։
10. Արդյո՞ք Ադամը սիրում է հենց Լիլիթին, թե՞ նրա գեղեցկության գաղափարը։
Ադամը սիրում էր Լիլիթի գեղեցկությունը, այլ ոչ թե նրան։ Դա ակնհայտ էր ստեղծագործությունը կարդալիս։ Նա ձգտում էր հասնել Լիլիթին, բայց չէր հասկանում, որ Լիլիթի կորստի մեջ նաև իր մեղավորությունը կա։
Քերականություն
ա) Նապոլեոն, նավթ, ժանտախտ, ազնվական, Ջոկովիչ, Թումանյան, Չապլին, բժիշկ, Կոմիտաս, Եգիպտոս, Հոլանդիա, գազ, Ճապոնիա, ավելորդ անիվ, Վիեննա, Աֆրիկա։
բ) Արծաթամոլ, Մարս, եղևնի, դատավոր, վաղեմի, հազվագյուտ, Մարգարետ Թետչեր, ձուլում, հերոսի կաթ, վերիշխանական, բամբակ։
անե-անի
խալխ-ուրիշ
ասի-ասացի
մե թաս-մի թաս
ախար-ախր
Դիմում
Երևանի, Շենգավիթ վարչական շրջանի ղեղակավար՝
Աշոտ Պողոսյանին
Շենգավիթ վարչական շրջանի բնակիչ՝ Էլեն Շահվերդյանից
Դիմում
Հարգելի` պարոն Պողոսյան, ձեզ դիմում եմ նաև բնակիչների անունից, խնդրում եմ լուծել համայնքի աղբահանության խնդիրը։ Մարդիկ ապրում են աղբի մեջ արդեն երկար տարիներ, որը և հանգեցնում է հիվանդությունների առաջացմանը։ Դուք որպես համայնքի ղեկավար ունեք լիազորություններ շտկելու այն։
Դիմող՝ Էլեն Շահվերդյան
04.11.25
Բակտերիաների նշանակությունը։ Կապտականաչ ջրիմուռներ
Բակտերիաների նշանակությունը
Բակտերիաները շատ կարևոր դեր ունեն բնության մեջ։ Դրանք քայքայում են մահացած օրգանիզմների մնացորդները, մասնակցում են նյութերի շրջանառությանը և ազոտի կապմանը։ Օգտագործվում են կաթնամթերքների պատրաստման, դեղերի ու վիտամինների արտադրության, ինչպես նաև թափոնների մաքրման մեջ։ Սակայն կան նաև հիվանդություններ առաջացնող բակտերիաներ, որոնք վնաս են հասցնում մարդկանց, կենդանիներին և բույսերին։
Կապտականաչ ջրիմուռներ (կիանոբակտերիաներ)
Կապտականաչ ջրիմուռները նախակորիզավոր, ֆոտոսինթեզի ունակ միկրոօրգանիզմներ են։ Դրանք արտադրում են թթվածին, հարստացնում հողը ազոտով և կազմում են սննդային շղթայի հիմքը։ Որոշ տեսակներ օգտակար են՝ օրինակ սպիրուլինան, բայց երբ շատանում են, կարող են առաջացնել ջրամբարների “ծաղկում” և վնասել մյուս օրգանիզմներին։
Նախակորիզավոր բջջի կառուցվածքը և ֆունկցիաները։ Բակտերիաներ
Նախակորիզավոր բջիջները ամենապարզ կառուցվածք ունեցող կենդանի բջիջներն են։ Դրանք չունեն ձևավորված կորիզ և թաղանթավոր օրգանոիդներ։ Նման բջիջներ ունեն բակտերիաները և կապտա-կանաչ ջրիմուռները (կիանոբակտերիաները)։ Նախակորիզավոր բջջի կառուցվածքը հետևյալն է․ արտաքինից այն պատված է բջջապատով, որը պաշտպանում է բջիջը և տալիս նրան ձև։ Բջջապատի ներքևում գտնվում է բջջաթաղանթը, որը կարգավորում է նյութերի մուտքն ու դուրսբերումը բջջից։ Բջջաթաղանթից ներս կա ցիտոպլազմա՝ հեղուկ միջավայր, որտեղ գտնվում են տարբեր մասնիկներ և որտեղ կատարվում են բոլոր կենսաքիմիական գործընթացները։ Ցիտոպլազմայում ազատ ընկած է գենետիկ նյութը՝ ԴՆԹ-ն, որը ձևավորում է նուկլեոիդ և ապահովում է ժառանգական տեղեկության պահպանումն ու փոխանցումը։ Բջջում կան նաև ռիբոսոմներ, որոնք մասնակցում են սպիտակուցների սինթեզին։ Շատ բակտերիաներ ունեն թելիկներ (ֆլագելլաներ), որոնց միջոցով շարժվում են, և ֆիմբրիաներ կամ պիլիններ, որոնք օգնում են կպչել մակերեսներին։ Որոշ տեսակներ ունեն նաև կապսուլա՝ լրացուցիչ պաշտպանիչ շերտ, որը պաշտպանում է չորացումից և արտաքին ազդեցություններից։ Նախակորիզավոր բջիջները կատարում են բոլոր կենսական ֆունկցիաները՝ շնչում են, սնվում, բազմանում են (հիմնականում անսեռ՝ բինար կիսմամբ), պահպանում և փոխանցում են ժառանգական տեղեկատվությունը։ Չնայած կառուցվածքի պարզությանը՝ դրանք շատ կարևոր դեր ունեն բնության մեջ՝ մասնակցելով նյութերի շրջանառությանը և բազմաթիվ կենսաբանական գործընթացներին։
Բջջակորիզի կառուցվածքը և ֆունկցիաները
Բջջակորիզը (կորիզ) բջջի ամենակարևոր օրգանոիդներից է, որը ղեկավարում է բջջի գործունեությունը և պարունակում է ժառանգական նյութը։
Կառուցվածքը՝
- Կորիզային թաղանթ – բաղկացած է երկու շերտից, որոնք բաժանում են կորիզը ցիտոպլազմայից։ Թաղանթում կան ծակեր, որոնցով նյութեր են անցնում։
- Կորիզային հյութ (կարիոպլազմա) – պարունակում է սպիտակուցներ, ֆերմենտներ և այլ միացություններ։
- Քրոմատին – ԴՆԹ-ն և սպիտակուցները, որոնք բջջի բաժանման ժամանակ խտանում են և առաջացնում քրոմոսոմներ։
- Կորիզակ (նուկլեոլուս) – այստեղ սինթեզվում է ռիբոսոմային ՌՆԹ և կազմավորվում են ռիբոսոմների ենթամիավորները։
Ֆունկցիաները՝
- Պահպանում է և փոխանցում է ժառանգական տեղեկությունը (ԴՆԹ-ի միջոցով)։
- Կարգավորում է բջջի բոլոր կենսագործունեությունները՝ սպիտակուցների սինթեզը, աճը, բաժանումը։
- Կազմավորում է ռիբոսոմներ՝ անհրաժեշտ սպիտակուցային սինթեզի համար։
Assignment lesson 7
Postpone-հետաձգել
Consent-համաձայնություն
Massive-հսկայական, զանգվածային
Capsule-կապսուլա
Preserve-պահպանել
Denounce-դատապարտել
Unique-եզակի
Torrent-հեղեղ
Resent-դժգոհել
Molest-անբարոյականություն (բռնության ձևով)
Gloomy-մռայլ
Unforeseen-անկանխատեսելի
Arman gave his consent to postpone the massive denouncing. He tried to preserve calm for the people. Only unique people knew about it. But in the end, he began to resent the news about him — about molesting. The unforeseen news was falling on his head like a torrent of rain. From his gloomy face, everything could be understood. And finally, he decided to stop — the people learned everything and wanted to appear in another place inside a capsule.
Էլեն Շահվերդյան 