Թեման․Ճնշում։Ճնշման միավորներ։Ճնշումը բնության մեջ և տեխնիկայում։Գազի ճնշում

Գ.Մխիթարյանի <<Գիտելիքների ստուգման առաջադրանքներ մաս I  >>-ից էջ51-ից խնդիրների բացատրում,քննարկում և լուծում։

Տարբերակ I

I.
Մարմնի վրա ազդող ուժի արդյունքը կախված է՝ ազդող ուժի մոդուլից և մակերևույթի մակերեսից, որի վրա ուղղահայացազդում է ուժը։

II.
Ճնշում անվանում են այն մեծությունը, որը հավասար է՝ մակերևույթին ուղղահայաց ազդող ուժի հարաբերությանը այդ մակերևույթի մակերեսին։

III.
Կոմբայների, սերմնացանների և այլ գյուղատնտեսական մեքանաների անիվները պատրաստում են լայն անվագոտիներով, որպեսզի ճնշումը փոքրացնեն, քանի որ որքան մեծ է հենման մակերեսը, այքան փոքր է ճնշումը.

IV.

Առաջին չորսուն առաջացնում է ամենամեծ ճնշումը։

V.
F=54կՆ ——— S=F/p=54կՆ/40000Պա=0,135մ2
p=40000Պա
——————
S=?

Տարբերակ II

I.
F=60000Ն ——— p=F/S=60000Ն/1,5մ2=40000Պա
S=1,5մ2
——————
p=?

II.
Շշի մեջ, որը փակված է ծորակ ունեցող խցանով, գազ մղեցին և ծորակը փակեցին։ Գազի ամենամեծ ճնշումը խցանի վրա է։

III.
Կտրող գործիքները սրում են այն բանի համար, որպեսզի մեծացնեն ճնշումը, քանի որ ինչքան փոքր է հենման մակերեսը, այնքան մեծ է ճնշումը.

IV.

Երկրորդ չորսուն առաջացնում է ամենամեծ ճնշումը։

V.
S1=1,2մ ——— p=F/S1/S2=480/1,2մ/0,8մ=500Պա
S2=0,8մ
F=480կգ
——————
p=?

Տարբերակ III

I.
Ճնշումը չափում են 1Պա, 1ՄՊա, 1կՊա միավորներով։

II.
Բանաձևերում ճնշումը նշանակում են p տառով, ուժը՝ F-ով, մակերեսը՝ S-ով։

III.
Շենքի պատերը կառուցում են լան հիմքի վրա, որպեսզի փոքրացնեն ճնշումը, քանի որ ինչքան մեծ է մակերեսը, այնքան փոքր է ճնշումը։

IV.

Երրորդ չորսուն առաջացնում է ամենափոքր ճնշումը։


V.
S=60մ2 ——— F=pS=80Պա*60մ2=4800Ն
p=80Պա
——————
F=?

Տարբերակ IV

I.
F=14000Ն ——— p=F/S=14000Ն/2մ2=7000Պա
S=2մ2
——————
p=?

II.
Որպես ճնշման միավոր ընդունում են՝ 1Ն ուժը 1մ2 վրա։

III.
Եթե մարդու ոտքերի տակ ջրամբարի սառույցը կոտրվում է, ապա մոտենալ չի կարելի: Նրան փրկելու համար պետք է նետել տախտակ կամ երկար ձող: Հենվելով դրանց վրա՝ նա կարող է դուրս գալ ջրից և անցնել սառույցի վրայով: Տախտակին կամ ձողին հենվելը թույլ է տալիս փոքրացնել ճնշումը, քանի որ այդ դեպքում հենման մակերեսը մեծ է, իսկ ճնշումը փոքր է։

IV.

Երրորդ չորսուն առաջացնում է նվազագույն ճնշումը։

V.
F=0,96կՆ ——— p=F/S=0,96կն/0,2մ2=4,80Պա
S=0,2մ2
——————
p=?

Լաբ․ աշխատանք (Լծակի հավասարակշռութան պայմանի ուսումնասիրում)

Փորձով ստուգել, թե ուժերի և նրանց բազուկների ինչ հարաբերակցությամն դեպքում լծակը կմնա հավասարակշռության մեջ։

Անհրաժեշտ սարքեր և նյութեր՝
Լաբորատոր լծակ, ամրակալան, բեռների հավաքածու, չափաքանոն և ուժաչափ։

Աշխատանքի ընթացք․
Ամրակալանից ամրացրեցի լաբորատոր լծակը այնպես, որ այն առանձքի շուրջը հանգիստ պտտվի։ Լծակի ծայրերի մանեկների պտտման միջոցով լծակը հավասարակշռեցի հորիզոնական դիրքով։ Պտտման առանցքից որոշակկի հեռավորության աջ բազուկից կախեցի երկու ծանրոց։ Փորձերի միջոցով լծակի ձախ բազուկի վրա գտա այն տեղերը, որտեղից կախելով՝ A1, B2, G3 լծակը գտնվեց հավասարակշռության մեջ։ Չափեցի այդ տեղերի և պտտման առանձքների հեռավորությունը, այսինքն l1, l2: Յուրաքանչյուր փորձի համար հաշվեցի ուժերի հարաբերությունը և ուժի բազուկի հարաբերությունը և արդյունքները գրանցեցի ներքևում։

Ա փորձ`

Մանեկները հավասարակշռելուց հետո l1 ծանրոցը այնքան տեղափոխեցի մինչև լծակը հավսարակշռվեց։

l1=0.1մ  

l2=0.2մ

F1=0.5Ն

F2=1Ն