Автор: elenchuk

Դարձվածքներ

Дата: Автор: elenchukВ Հայոց լեզու 10Оставить комментарий

Ամերիկա հայտնագործել-իբրև թե գյուտ անել։
Պատմություն՝
Ամերիկան հայտնաբերվել է պաշտոնապես 1492 թվականին Քրիստոֆոր Կոլումբոսի կողմից, երբ նա Ատլանտյան օվկիանոսով նավարկելով հասավ Կարիբյան կղզիներ՝ կարծումով, թե Հնդկաստան է։ Սակայն մինչև Կոլումբոսը, մոտ 1000 թվականին, վիկինգ Լեյֆ Էյրիկսոնը արդեն հասել էր Հյուսիսային Ամերիկա՝ Նյուֆաունդլենդ կղզի։ Ավելի վաղ՝ շուրջ 15,000 տարի առաջ, Ամերիկան արդեն բնակեցված էր բնիկ ժողովուրդներով, ովքեր ներգաղթել էին Ասիայից Բերինգի ցամաքային կամուրջով։ Հետագայում իտալացի ծովագնաց Ամերիգո Վեսպուչին առաջինն էր, որ հասկացավ՝ Կոլումբոսը նոր մայրցամաք է հայտնաբերել։ Նրա անունով էլ մայրցամաքը կոչվեց Ամերիկա։

Աքիլլեսյան գարշապար-խոցելի տեղ։
Պատմություն՝
Աքիլլեսյան գարշապարի պատմությունը գալիս է հին հունական առասպելներից և կապված է մեծ զորավոր հերոս Աքիլլեսի հետ։ Աքիլլեսը ծնվել էր նիմֆ Թետիսի և մարդ Պելիուսի զույգից։ Թետիսը ցանկանում էր իր որդուն անմահ դարձնել, ուստի նրան սուզեց աստվածային ջրի մեջ՝ Ստիքս գետը, որը պաշտպանում էր անմահությունից։ Թետիսը բռնել էր Աքիլլեսին՝ նրան ջրի մեջ սուզելիս՝ միայն գարշապարը (քորոտը) պահելով ձեռքում, այդ հատվածը մնաց անմարտականությունից զուրկ և խոցելի։ Հետագայում Աքիլլեսը դարձավ հերոս, մասնակցեց Թրոյական պատերազմին, որտեղ հենց այդ գարշապարը դարձավ նրա անկման պատճառը՝ Փարի քաշելով հրացան գարշապարի վրա՝ նրան սպանեց։ Այդ պատճառով «Աքիլլեսյան գարշապար» արտահայտությունը նշանակում է մարդու կամ համակարգի ամենաաղավաղելի, թույլ տեղը, խոցելի մասը, որը կարող է հանգեցնել անկման կամ վնասվածքի։

Բաբելոնյան աշտարակաշինություն-խառնաշփոթություն։
Պատմություն՝
Բաբելոնի աշտարակը հին Միջագետքի (Մեսոպոտամիայի) լեգենդար կառուցվածք է, որը նկարագրվում է Բիբլիայում (Ծննդոց գրքում)։ Ըստ պատմության՝ մարդիկ ուզում էին կառուցել երկինք հասնող աշտարակ՝ ցույց տալու իրենց ուժն ու միասնությունը։ Աստված պատժեց նրանց՝ խառնեց նրանց լեզուները, որպեսզի նրանք չկարողանային հասկանալ իրար և միմյանց հետ շփվել, ինչի հետևանքով նրանք միատարր միասնությունը կորցրեցին և չեն կարողացան ավարտել աշտարակի կառուցումը։ Այս պատմությունը փորձ է բացատրել լեզուների բազմազանությունը և մարդկանց տարբեր ազգերի առաջացման պատճառը։

Դամոկլյան սուր-Մշտապես սպառնացող վտանգ:
Պատմություն՝
Դամոկլյան սուրի պատմությունը հին հունական առասպել է, որը պատկերում է իշխանության և փառքի հետ կապված մշտական վտանգներն ու անհանգստությունները։ Պատմության համաձայն՝ Դամոկլասը Սիցիլիայի տեսուչ Կիրոնոսի արքան էր՝ գայթակղված իշխանության փառքով։ Մի անգամ Դամոկլաս ցանկացավ փոխել տեղը թագավորի հետ՝ փորձելու իր իշխանությունը։ Կիրոնոսը նրան նստեցրեց թագավորի աթոռին՝ շքեղ տոնավաճառում, սակայն սուրը կախեց արքային գլխավերևում՝ միայն մի նուրբ թելից կախված։ Այս սուրի հուսահատ սպառնալիքը ցույց էր տալիս, որ իշխանությունը միշտ խոցելի է և հետապնդվում է մշտական վտանգներով։

Դանայան տակառ-անօգուտ աշխատանք։
Պատմություն՝
Դանայան տակառի պատմությունը հին հունական առասպել է, որը խորհրդանշում է անեծքի կամ չարիքների անսպառ ու անսպասելի ներհոսքը։ Ըստ առասպելի՝ Դանաեն, արքայադուստր, իր հայրին՝ արքա Ակրիոսին, թալանել էր իր հղիության մասին տեղեկությունը՝ որպեսզի փրկվի սպանությունից։ Երբ նա ծնեց որդի Պերսեուսին, Ակրիոսը նրան դրված տակառի մեջ նետեց ծովը, որպեսզի երեխայի մահանա։ Պերսեուսը փրկվեց և մեծացավ։ Դանայան տակառի ասույթը, սակայն, լայն իմաստով օգտագործվում է չարիքների, դժբախտությունների կամ դժբախտ պարագաների միաժամանակյա մեծ քանակությունը բնորոշելու համար։ Դա ներկայացնում է այն իրավիճակը, երբ բացվում է չարիքների տարափ, որից հետո դժվար է փախչել կամ զսպել այն։

Դիվանագիտական խողովակ-Քաղաքագիտորեն կշռադատված, գաղտնի հաղորդակցություն երկու երկրների միջև:

Կլոր սեղան-հավասարություն բանակցություններում։
Պատմություն՝
Ասվում է, որ Արթուրի կլոր սեղանը ստեղծվել է՝ հավասարություն ու արդարություն խորհրդանշելու համար։ Սեղանի ձևը՝ առանց գլուխամասի, ցույց էր տալիս, որ բոլոր ասպետները հավասար են և չունեն առաջնահերթ դիրք։ Արթուրն ու իր ասպետները հավաքվում էին այս սեղանի շուրջ՝ քննարկելու թագավորության կարևոր հարցեր և որոշումներ ընդունելու միասին։ Կլոր սեղանը դարձել է համընդհանուր խորհրդանիշ՝ թիմային աշխատանքի, հավասարության ու համատեղ պատասխանատվության համար։ Հետագայում այս պատկերացումը լայնորեն օգտագործվել է քաղաքական, գործարար և սոցիալական համատեքստում՝ ցույց տալու դիվանագիտական կամ բանակցային հանդիպումների համառոտ և արդար ձևը։

Սիզիփյան աշխատանք-ոչ արդյունավետ աշխատանք:
Պատմություն՝
Պատմության համաձայն՝ Սիզիփոսը, Կորնթոս քաղաքի թագավորը, զայրացրել էր աստվածներին իր խաբեությամբ և հպարտությամբ։ Աստվածները նրա համար պատիժ սահմանեցին՝ ստիպելով հավերժ կերպով տանջվել։ Նրա պատիժը այն էր, որ նա պետք է քարեր բարձրացներ բլրի վրա, բայց երբ քարերը հասնում էին վերև, դրանք գլորվում էին նորից ներքև, և Սիզիփոսը ստիպված էր կրկին ու կրկին սկսեր բարձրացնել։

Անցնել Ռուբիկոնը-այլընտրանք չունենալ։
Պատմություն՝
Պատմությունը կապվում է Հուլիոս Կեսարի հետ։ 49 թվականին Կեսարը իր զորքով անցավ Ռուբիկոն գետը՝ հյուսիսային Իտալիայի սահմանը, չհարգելով Հռոմի խորհրդարանի հրամանները։ Այս քայլը համարվեց պատերազմ հայտարարելու ակտ Հռոմի հանրապետության դեմ և սկիզբ դրեց քաղաքացիական պատերազմի։

Առյուծի բաժին-Ամենալավ մասնաբաժին։
Պատմություն՝
Իզոպոսի առակներից․ առյուծը որսի ամենամեծ մասը վերցնում էր։

Ավգյան ախոռ-շատ կեղտոտ, անշնորհք վիճակ։
Պատմություն՝
Հերակլեսը իր 12 աշխատանքի ընթացքում պետք է մաքրեր հսկայական, երկար տարիներ չմաքրված Ավգյան թագավորի ախոռը։ Նա խնդիրը լուծեց՝ գետերի հոսքը փոխելով, որպեսզի ջուրը մաքրի ախոռը և հեռացնի կեղտը։ Այս պատմությունը խորհրդանշում է խելամտությամբ ու ուժով անհնարինը դարձնել հնարավոր։

Երկաթյա գավազան-Բիբլիական պատկեր․ խիստ, դաժան իշխանություն։

Իններորդ ալիք-ամենավտանգավոր փորձություն։
Պատմություն՝
Ծովային հավատալիքներում ամենաուժեղ ալիքը իններորդն է։

Հաննիբալյան երդում-վրեժի անսասան երդում։
Պատմություն՝
Հաննիբալը երիտասարդ ժամանակ հանձն առավ Հաննիբալյան երդումը՝ երբեք խաղաղության չհամաձայնել հռոմեացիների հետ և մինչև վերջ պայքարել նրանց դեմ։ Այս երդումը նրան դարձրեց Հռոմի ամենամեծ հակառակորդներից մեկը՝ հայտնի որպես հանճարեղ ռազմավար և անխոնջ պատերազմական առաջնորդ։ Երդման միտքը եղել է մերժել հռոմեական տիրապետությունը և ազատագրել Կարթագենը նրանց վերահսկողությունից։ Հաննիբալը իր երդմանը հավատարիմ մնաց ամբողջ կյանքի ընթացքում՝ անցնելով Ալփերը ու մարտնչելով Հռոմի բանակների դեմ։

Ոսկե հորթ-նյութապաշտություն, փողի պաշտամունք։
պատմություն՝
Մովսես մենամարտից հետո լեռան վրա էր, որտեղ Աստված նրան օրենքներ էր հաղորդում, բայց այն ժամանակ իսրայելացիները անհամբեր սպասելով, պատրաստեցին ոսկե հորթ՝ ինչպես կուռք, և սկսեցին նրան պաշտել։ Դա իր բողոքն էր Աստծո դեմ, նրա հանդեպ անհնազանդություն։ Երբ Մովսեսը իջավ լեռանից և տեսավ այդ դավաճանությունը, կատաղեց ու կոտրեց քարե տաբատները, որտեղ օրենքներն էին գրված։

Պյուռոսյան հաղթանակ-հաղթանակ, որը ավելի շատ կորուստ է բերում։
Պատմություն՝
Պյուռոսը եղավ Էպիրոսի թագավորը և հռոմեացիների դեմ մարտերում հասավ որոշակի հաղթանակների, օրինակ՝ 279 թ. մ.թ.ա. Ասսուլում և Հերբեյայում։ Բայց, թեև նա ռազմադաշտում հաղթում էր, նրա հաղթանակները շատ թանկ էին արժենում՝ մեծ թվով իր զորքի կորուստներով։

Սողոմոնյան վճիռ-իմաստուն ու արդարացի որոշում։
Պատմություն՝
Երկու կիներ մի երեխա ունեին, բայց միայն մեկը ողջ էր մնացել։ Երկուսն էլ պնդում էին, որ հենց իրենցն է այն երեխան։ Տարաձայնությունը լուծելու համար Սողոմոնը հրամայեց երեխային կտրել երկուսի կեսը՝ կեսը մեկ կնոջը, կեսը մյուսին տալ։ Երբ մի կին դեմացավ երեխայի կտրելուն՝ խնդրեց տալ երեխային կենդանի մյուս կնոջը, իսկ մյուսը համաձայնեց կտրել երեխային։ Սողոմոնը անմիջապես հասկացավ, թե որ կինն է իսկական մայրը, որովհետև նա նախընտրեց փրկել երեխային, իսկ ոչ թե կորցնել նրան։

Ֆորս մաժոր-նհաղթահարելի ուժը կամ անկանխատեսելի այնպիսի հանգամանք։
Պատմություն՝
Գերագույն ուժ։ Իրավական տերմին է՝ անկանխատեսելի ուժ, որից կախված չէ մարդը Միջազգային իրավունքում ֆորս մաժոր է համարվում անհաղթահարելի ուժը կամ անկանխատեսելի այնպիսի հանգամանք։

Կռվախնձոր-վեճի պատճառ։
Պատմություն՝
Հունական առասպելում Էրիս աստվածուհին խնձոր նետեց՝ «ամենագեղեցիկին» մակագրությամբ․ սկսվեց Տրոյական պատերազմը։

Գորդյան հանգույց-բարդ խնդրի արագ ու վճռական լուծում։
Պատմություն՝
Գորդյան հանգույցի պատմությունը գալիս է հին հունական առասպելաբանությունից և կապված է Ալեքսանդր Մակեդոնացու (Մեծ Ալեքսանդր) անվան հետ։ Փռյուգիայի մայրաքաղաք Գորդիոնում կար մի սրբազան կառք, որը կապված էր բարդ ու անբացատրելի մի հանգույցով։ Ըստ մարգարեության՝ ով կկարողանա արձակել այդ հանգույցը, պիտի դառնա Ասիայի տերը։ Շատերը փորձեցին՝ ոչ ոք չկարողացավ։ Երբ Ալեքսանդր Մակեդոնացին ժամանեց Գորդիոն, նա մի պահ ուսումնասիրեց հանգույցը, ապա սուրը հանեց ու պարզապես կտրեց այն։

Թեմիսի սպասավոր-դատավոր։
Պատմություն՝
Թեմիսը հին հունական արդարության աստվածուհին է, և նրա «սպասավորը» դիտվում է որպես անաչառ, ճշմարտության և արդարության պաշտպան։

Լինչի դատաստան-ինքնադատաստան։
Պատմություն՝
Լինչի դատաստանի ծագումը կապվում է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների 18-րդ դարի վերջի և 19-րդ դարի պատմության հետ։ Արտահայտությունը տարածվեց այն բանից հետո, երբ Վիրջինիայում մի դատավոր՝ Չարլզ Լինչ անունով, սկսեց առանց դատարանի արագ դատել ու պատժել մարդկանց՝ հատկապես պատերազմի ժամանակ։ Հետագայում, 19–20-րդ դարերում ԱՄՆ-ում այս տերմինը դարձավ հայտնի՝ հատկապես ռասիստական խմբերի կողմից՝ սևամորթների նկատմամբ կատարվող դաժան ինքնադատաստանների համատեքստում։ Մարդկանց կախում էին, ծեծում կամ այրում՝ առանց իրավական ընթացակարգի։

Կոլումբոսի ձու-պարզ, բայց հանճարեղ լուծում։
Պատմություն՝
Երբ Քրիստափոր Կոլումբոսը Ամերիկայի հայտնաբերումից հետո վերադարձավ Իսպանիա, որոշ մարդիկ փորձեցին արժեզրկել նրա նվաճումը՝ ասելով, որ «դա յուրաքանչյուրն էլ կարող էր անել»։ Ի պատասխան՝ Կոլումբոսը վերցրեց ձու ու ասաց․
«Իսկ կարո՞ղ եք կանգնեցնել այս ձուն՝ առանց այն պահելու կամ ինչ-որ բանով կռցնելու»։
Բոլորը փորձեցին՝ ձուն միշտ ընկնում էր։
Կոլումբոս վերցրեց ձուն ու թեթևակի հարվածեց սեղանին, սեղմեց՝ մինչև մի քիչ ճզմվեց և մնաց կանգնած։
Բոլորը զարմացան։ Կոլումբոս ասաց.
«Հենց այսպես է և ճանապարհ բացելը։ Երբ մեկը անում է, պարզ է թվում։ Բայց մինչև այդ՝ ոչ ոք չի անում»։

Հուդայի համբույր-կեղծ բարեկամություն, դավաճանություն։
Պատմություն՝
Հուդա Իսկարիովտացին Հիսուսի 12 աշակերտներից մեկն էր։
Նա որոշեց մատնել Հիսուսին՝ հռոմեական զինվորներին և հրեա քահանայապետերին՝ 30 արծաթով։

Ձեռքերը լվանալ-պատասխանատվությունից հրաժարվել։
Պատմություն՝
Պիղատոս դատավարության ժամանակ «ձեռքերը լվաց»՝ ցույց տալով, որ ինքը անմեղ է։ 

Մեղմացուցիչ դեպք հանցանաց-իրավաբանական հասկացություն՝ հանգամանք, որը մեղմացնում է պատիժը։

Պանդորայի արկղ-չարիքների անվերջ աղբյուր։
Պատմություն՝
Զևսը՝ աստվածների թագավորը, վիրավորվելով մարդկանցից՝ հրամայեց ստեղծել առաջին կնոջը՝ Պանդորային։ Նրան տվեցին հրաշալի գեղեցկություն ու հետաքրքրասիրություն, իսկ որպես նվեր՝ նվիրեցին փակ արկղ (որոշ տարբերակներում՝ սափոր)՝ խստիվ պատվիրելով չբացել այն։ Բայց Պանդորան, չդիմանալով հետաքրքրությանը, բացեց արկղը, և այդ պահին աշխարհ տարածվեցին բոլոր չարիքները՝ ցավը, հիվանդությունները, պատերազմը, աղքատությունը, նախանձը և այլն։ Սարսափած՝ նա արագ փակեց արկղը, բայց արդեն ուշ էր։ Մեկ բան էր մնացել ներսում՝ Հույսը։

Պրոկրուստյան մահիճ-հարկադրաբար մի բան հասցնել արհեստական չափերի։
Պատմություն՝
Պրոկրուստը (կամ Դամաստեսը) Ատիկայի լեռներում ապրող ավազակ էր։ Նա ուներ մի մահիճ (մահճակալ), որի վրա ստիպում էր իր հյուրերին պառկել։

  • Եթե հյուրը կարճ էր, նա քաշում էր նրա մարմինը, որպեսզի երկարացնի՝ հասցնի մահճի չափին։
  • Եթե երկար էր, ապա կտրում էր նրա վերջույթները, որ համապատասխանեցնի մահճակալին։

Ոչ ոք չէր փրկվում, քանի դեռ հայտնվեց Թեսևսը՝ դիցաբանական հերոսը, ով սպանեց Պրոկրուստին և վերջ տվեց այդ դաժան սովորությանը։

Վերջին մոհիկան-վերջին ներկայացուցիչը։ Ֆ. Կուպերի վեպի հերոսը՝ իր ցեղի վերջինը։
Պատմություն՝
Գործողությունը տեղի է ունենում 18-րդ դարում՝ Ֆրանսիա-Բրիտանիա պատերազմների ժամանակ Հյուսիսային Ամերիկայում։
Պատմության կենտրոնում են բրիտանացի սպա, երիտասարդ աղջիկներ, հնդկացիական ցեղեր և երեք գլխավոր հերոս՝

  • Հոկայ (Նաթանիէլ Բամպօ)՝ սպիտակ որսորդ, ով մեծացել է հնդկացիների մեջ,
  • Չինգաչգուկ՝ մոհիկանցի ցեղապետ,
  • և նրա որդին՝ Ունշաս, ով համարվում է վերջին մոհիկանցին։

Պատմության ընթացքում Ունշասը զոհվում է՝ իր ժողովրդին արժանապատվորեն ներկայացնելով մինչև վերջ։ Նրա մահվանից հետո մնում է միայն նրա հայրը՝ Չինգաչգուկը։ Այսպիսով, Ունշասը համարվում է Վերջին մոհիկանը։

Տրոյական ձի-թաքուն վտանգ, խորամանկություն։
Պատմություն՝
10 տարի շարունակ յունական (հունական) զորքը պաշարել էր Տրոյա քաղաքը, սակայն չէր կարողանում գրավել այն։
Այն ժամանակ հույն հերոս Ոդիսևսը (Օդիսևս) առաջարկեց խորամանկ մի ծրագիր՝

  • Կառուցել մի մեծ փայտե ձի, որի մեջ կթաքնվեին հույն ռազմիկներ։
  • Մնացած զորքը ձևացնել, թե հեռանում է։
  • Տրոյացիները, մտածելով, որ ձին նվեր է և պատերազմը վերջացել է, բերում են ձին քաղաք։
  • Գիշերը, երբ բոլորը քնած են լինում, ձիու միջի հույն զինվորները դուրս են գալիս, բացում քաղաքային դարպասները, և հույն բանակը ներխուժում է քաղաք։

Այսպես Տրոյան կործանվում է։

Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ

Дата: Автор: elenchukВ Հայոց լեզու քերականությունОставить комментарий

Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ
Գործնական աշխատանք
1։ Ո՞ր տարբերակում են ճիշտ նշված հայերենի գրային
շրջանի զարգացման փուլերը։
1. գրաբար (5-9-րդ դդ.), միջին հայերեն (10-17-րդ դդ.), աշխարհաբար (18-րդ
դարիցմինչև մեր օրերը)
2. գրաբար (5-11-րդ դդ.), միջին հայերեն (12-16-րդ դդ.), աշխարհաբար (17-րդ
դարիցմինչև մեր օրերը)
3. գրաբար (5-10-րդ դդ.), միջին հայերեն (11-16 դդ.), աշխարհաբար (17-րդ
դարից մինչև մեր օրերը)
4. գրաբար (5-12-րդ դդ.), միջին հայերեն (13-17-րդ դդ.), աշխարհաբար (18-րդ
դարիցմինչև մեր օրեր)

2։ Ո՞ր լեզվաընտանիքին է պատկանում հայերենը:
1. իբերակովկասյան
2. դրավիդյան
3. հնդեվրոպական
4. ֆիննաուգրական

 3։ Գրերի ստեղծումից հետո հայերենը զարգացման քանի՞
փուլ է անցել:
1. հինգ
2. չորս
3. երեք
4. երկու

Ֆիննաուգրական լեզվաընտանիք
Ուգրո-ֆիննական լեզուներ (կամ Ֆիննաուգրական), ազգակից լեզուների խումբ, որոնք առանձին խումբ են կազմում ուրալյան լեզվաընտանիքի կազմի մեջ։ Տարածված են Հունգարիայում, Նորվեգիայում, Ռուսաստանում, Ֆինլանդիայում, Շվեդիայում, Էստոնիայում և այլ երկրներում։ Ուգրո-ֆիննական լեզուները տարածված են Ուրալում, Եվրոպայի հյուսիսում և Ասիայի հյուսիսարևմտյան մասում։ Բաժանվում են երեք ճյուղի.
ինչպես նաև մարիական լեզուները։ Ֆիննական կամ Արևմտյան ճյուղն իր մեջ է ներառում. ֆիններենը, կարելերենը, էստոներենը, իժորերենը, վոդերենը, վեպսերենը, լիվերենը, լոպարերենը, մորդավերենը։

Աղբյուր։

Վիլյամ Սարոյան «Բան ունեմ ասելու»

Дата: Автор: elenchukВ Գրականություն 10Оставить комментарий

Կարդում ենք Սարոյան

Կարդալ Սարոյանի «Բան ունեմ ասելու» ռադիոպիեսը, արտահայտել կարծիք հետևյալ հարցերի շուրջ՝

  1. Շատ  բան  ցանկացող  շատ  մարդ  կա.    փորձեք  չափից  շատ  բան  չուզել,  փորձեք  բավարարվել  ձեր  ունեցածով,  որովհետև  ձեր  ունեցածը    լիուլի  է․․․
    Ես լիովին համաձայն եմ, որովհետև մարդիկ իրոք պետք է բավարարվեն իրենց ունեցածով։ Եթե ինչ-որ մի բան, որ իրոք իրենց պետք է գալու, անպայման դա նրանք կստանան։
  2. Կան  ավելի  անուշ  ու  ջերմ  բաներ,  քան  ձեզ  համար  ոչինչ  չպահանջող  և  ուրիշներին  սեր  պարգևող  ձեր  իսկ  սրտերը:
    Այո, յուրաքանչյուր մարդու և մեր իսկ սեր պարգևող սրտերը, ավելի կարևոր է, քան ինչ-որ բան ցանկանալը։ Մեկս մյուսին սեր տարածելով, օգնում ենք աշխարհին և մարդկանց սիրել միմյանց։
  3. Ձեզնից  յուրաքանչյուրը  մի-մի  միլիոնատեր  է`  հրաշալի  բաներ  տալու  համար: 
    Եթե մեզնից յուրաքանչյուր անի հրաշալի բաներ, մենք ներքուստ և աշխարհի համար դառնում ենք միլիոնատեր, ովքեր բարություն են տարածում։
  4. Եվ  ինչքան  շատ  տաք,  էնքան  շատ    կստանաք:
    Այո, յուրաքանչյուր մեր արած լավ և վատ բան, մի օր հետ է վերադառնում մեզ։ Դրա համար պետք է միայն լավ գործեր անել։ Բարություն տարածենք, որպեսզի բարությունն էլ վերադառնա մեզ։
  5. Դու պարտավոր ես նրանց տեղեկացնել, որ կարևոր չէ՝ ինչքան քիչ բան ունեն, նրանք միշտ էլ կարող են ուրիշներին տալ, և դու պետք է սովորեցնես նրանց, որ միայն տալն է նրանց երջանկացնելու: Եվ դու ես պարտավոր նրանց տեղեկացնել, որ իրենք ստիպված չեն «ինչ-որ բաներ» տալ: «Ինչ-որ բաները» կարելի է գնել, բայց էն լավ բաները, որոնք կարող են տրվել, չեն կարող գնվել: Լավ բաները ծնվում են մարդկանց մեջ, և դրանք էնտեղ են միշտ՝ սպասելով դիմացինին փոխանցվելուն: Եվ մարդկանց նվիրելը միակ բանն է, որ կարող է ցանկացած մարդու երջանկացնել: 
    Եթե թեկուզ և մենք բավարար գումար չունենք մարդկանց երջանկացնելու, մենք միևնույնն է պետք է դա անենք, որովհետև մարդկանց երջանկացնելով, մենք ինքներս ենք երջանկանում։

Assignment

Дата: Автор: elenchukВ English 10Оставить комментарий

Navigate B1 slide 8/ ex 9a

  1. Who do you live with?
  2. What kind of music do you listen to?
  3. How often are you late for appointments?
  4. Do you enjoy going to museums?
  5. What time did you go to bed last night?
  6. Are you tired today?
  7. How much time do you spend on Facebook?
  8. When did you last have fun?

    Watch the Vox Pops and answer the question in written form.

    1. How often do you look at old photos or videos?
    Often, pictures and videos have memories that make us feel good. And I start to look at each video or photo with pleasure, remembering that moment.

    2. Who do you prefer to spend time with?
    I prefer spending time with my new friends because you can learn more from them, as they are new people in your life. Spending time with old friends is also very interesting, but I think that thanks to new friends, we get to know people who are different from what we imagine.

    3. Are you interested in your parents’/grandparents’ stories about the old days?
    Yes, I’m quite interested because it’s interesting to hear what life was like in the past, what kind of times they lived in, and what way of thinking they had.

    4. Do you enjoy family events, like birthday parties?
    Not really, but yes. I think family events, especially birthdays, don’t happen every day — they are rare, and we should just enjoy them.

    5. Where do you go for your summer holiday?
    In the summer holidays, it’s more fun to go to different places and discover new places․

    6. When did you last see your older relatives?
    I think we all see them more often at family events.

Կենդանի նյութի քիմիական կազմավորվածությունը

Дата: Автор: elenchukВ Կենսաբանություն 10Оставить комментарий

Կենդանի նյութը կազմված է տարբեր քիմիական տարրերից և միացություններից, որոնք ապահովում են օրգանիզմների կառուցվածքը և կենսագործունեությունը։ Դրանցից ամենակարևորներն են՝ ածխածինը, ջրածինը, թթվածինը և ազոտը։ Այս չորս տարրերը կազմում են կենդանի նյութի մոտ 96 տոկոսը։ Դրանք մասնակցում են կենսականորեն կարևոր միացությունների՝ սպիտակուցների, ճարպերի, ածխաջրերի և նուկլեինաթթուների կազմավորմանը։ Բացի այդ, կենդանի օրգանիզմները պարունակում են նաև այլ տարրեր՝ ֆոսֆոր, ծծումբ, կալցիում, նատրիում, կալիում, մագնիում և երկաթ, որոնք փոքր քանակով են հանդիպում, բայց մեծ նշանակություն ունեն։ Օրինակ՝ կալցիումը կարևոր է ոսկրերի և ատամների կառուցման համար, իսկ երկաթը՝ արյան մեջ թթվածնի փոխադրման։ Կենդանի նյութի անբաժանելի մասն է նաև ջուրը, որն ամենատարածված անօրգանական միացությունն է։ Ջուրը մասնակցում է բոլոր կենսաքիմիական ռեակցիաներին և նպաստում նյութափոխանակությանը։ Այս բոլոր տարրերն ու միացությունները միասին ստեղծում են կենսաբանական հիանալի համակարգ, որը մենք անվանում ենք կենդանի նյութ։

Բնական,ամբողջ և ռացիոնալ թվեր

Дата: Автор: elenchukВ Հանրահաշիվ 10Оставить комментарий

Բնական,ամբողջ և ռացիոնալ թվեր

Առաջադրանքներ

1. Թիվը տրված է ըստ կարգային գումարելիների գումարի` գրել բազմանիշ թիվը.
ա) 3103+21022+110=3210
բ) 7104+4102+510+9=70459
գ) 8105+2103+6=802006
դ) 5109 +7104+2103+ 6=5000720006

2. Հետևյալ բնական թվերը գրել կարգային գումարելիների գումարի տեսքով.
ա) 352=300+50+2 
բ) 5864=5000+800+60+4 
գ) 60853=60000+800+50+3
դ) 80451=80000+400+50+1

3. Տրված թիվը ներկայացնել ամբողջ թվի և մեկից փոքր ոչ բացասական տասնորդական կոտորակի գումարով:
ա) 4,25=4+0,25
բ) 45,2=45+0,2
գ) -12,3=-13+0,7
դ) -80,75=-81+0,25

4. Տրված սովորական կոտորակը գրել տասնորդական կոտորակի տեսքով.
ա) 45/4=11,25
բ) 37/40=0,925
գ) 127/25=5,08
դ) 99/50=1,98

5. Տրված տասնորդական կոտորակը գրել սովորական կոտորակի տեսքով.
ա) 1,25=5/4
բ) 2,256=282/125
գ) 0,016=2/125
դ) 3,625=29/8

6. Տրված սովորական կոտորակը գրել անվերջ պարբերական տասնորդական կոտորակի տեսքով. 
ա) 1/9=0,(1)
բ) 1/6=0,1(6)
գ) 1/7=0,(142857)
դ) 12/11=1,(09)

7. Համեմատել թվերը. 
ա) 5/12<0,42
բ) 11/15<0,74
գ) 2/9>0,2
դ) 5/6>0,83

8. Տրված թվերը դասավորել աճման կարգով.
ա) 49/11,4,5 և -5,4—>-5,4,49/11,4,5
բ) -8/17,-0,5 և 0,5—>-0,5,-8/17,0,5

 9. Նշել 0.6(3) թվից մեծ և 0,634-ից փոքր ռացիոնալ թիվ:
0,6335

Լրացուցիչ առաջադրանքներ

1.Գտնել այն երկնիշ թիվը, որն իր թվանշանների գումարից մեծ 
ա) 3 անգամ—>27
բ) 5 անգամ—>45
գ) 8 անգամ—>72

2.Գտնել այն երկնիշ թվերը, որոնք իրենց թվանշանների գումարից մեծ են՝ 
ա) 4 անգամ—>12,24,36,48
բ) 7 անգամ—>21,42,63,84

Իմ մասին

Дата: Автор: elenchukВ ԱնգլերենОставить комментарий

Բարև ձեզ, ես Էլեն Շահվերդյանն եմ տեղափոխվում եմ 10-րդ դասարան։ Առաջին դասարանից սովորում եմ «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրում։ Չէի ցանկանում հրաժարվել իմ դպրոցից, այդ իսկ պատճառով շարունակեցի ուսումս դպրոցում։ Շատ եմ սպասում նոր դասընկերներին ու ուսուցիչներին, որոնք ինձ կօգնեն ավելի լավ բացահայտել իմ հետաքրքրությունները։ Կուզեի ակտիվ մասնակցել տարբեր ուսումնական և մշակութային ծրագրերում, քանի որ կարծում եմ՝ դրանք օգնում են ոչ միայն գիտելիքներ ստանալ, այլև ամրապնդել ընկերական կապերը և դարձնել դպրոցը իսկական տուն։

Լռությունը որպես խոսքի տեսակ

Дата: Автор: elenchukВ ԱնգլերենОставить комментарий

Լռությունը հաճախ ընկալվում է որպես դատարկություն, խոսքի բացակայություն։ Բայց իրականում, որոշ դեպքերում լռությունը կարող է ավելի շատ բան ասել, քան հարյուրավոր բառերը։ Գրականության մեջ էլ լռությունը հաճախ օգտագործվում է՝ ինչ-որ կերպ ավելի ուժեղ ազդեցություն թողնելու համար։ Հերոսը կարող է չասել ոչինչ, բայց գրողը նկարագրում է լռությունը այնպես, որ ընթերցողը զգում է նրա ամբողջ ցավը կամ մտքերը։ Երբեմն հենց լռությունն է ստեղծում ամենախորը տեսարանները։ Բացի այդ, լռությունը կարող է լինել նաև միջոց՝ խոսքի փոխարեն ինչ-որ բան անելու։ Ոմանք լռությամբ բողոքում են, որոշ դեպքերում՝ ցույց են տալիս իրենց ներքին անհամաձայնությունը։ Հենց այս պատճառով լռությունը դառնում է ոչ միայն զգացմունքի, այլ նաև դիրքորոշման արտահայտման ձև։ Ի վերջո, լռությունը միշտ չէ, որ նշանակում է ոչինչ։ Հաճախ այն ավելի խոսուն է, քան բառերը։ Պետք է պարզապես կարողանալ լսել այն։

Radio Program summary

Дата: Автор: elenchukВ ԱնգլերենОставить комментарий
Radio Programs - ENGLISH ACTIVITIES

Ռադիոհաղորդումներ տարբեր թեմաներով
Radio Programs N#1
Radio Programs N#2
Radio Programs N#3
Radio Programs N#4
Coordinator: Irina Apoyan.
Participants: Mari Mughdusyan, Elizabeth Hakobyan, Elen Shahverdyan.

To create this project, we chose the topics, recorded them, and prepared this program. The main message of our project is that we should be able to tell the difference between fake news and real news. Many times, people read fake news and believe it. We chose this topic because we think it’s a very important problem today and must be discussed. We also talked about fashion. We told people that the way we look shows who we are. That’s why we picked this topic. We talked about education too. We discussed questions that are important to us. We chose this topic because it’s something many people care about right now. We also discussed what healthy food is. We understood that each of us should know what we are eating before we eat it. Because of this project, my friends and I learned new skills. We learned to listen to each other, to speak, and to help one another. We worked together to complete this project. My friends and I were able to mix fun with work. We also learned new things that we didn’t know before.

Radio Programs N#4

Дата: Автор: elenchukВ ԱնգլերենОставить комментарий

Interviewer: Thank you for joining us today! To begin, why is healthy eating especially important for students?
Nutritionist: Thank you for having me. Healthy eating is crucial for students because it supports brain function, concentration, energy levels, and overall academic performance. It also builds lifelong habits that can prevent chronic diseases like obesity and diabetes.

Interviewer – What does a balanced diet look like for a student?
🗣 – A balanced diet includes a variety of food groups: whole grains, lean proteins, healthy fats, fruits, and vegetables. Students should aim for regular meals and healthy snacks that provide sustained energy, especially during long school days.

Interviewer – Many students skip breakfast. How important is it really?
🗣 – Breakfast is extremely important. It kick-starts metabolism, helps with concentration, and prevents overeating later in the day. Even something simple like a banana with peanut butter or a whole grain toast with eggs is better than nothing.

Interviewer – What are some healthy snack options for studying or between classes?
🗣 – Great question! Healthy snacks include nuts, yogurt, fruits, veggie sticks with hummus, whole grain crackers, or smoothies. These provide nutrients and energy without a sugar crash.

Interviewer – How can students manage eating healthy on a tight budget?
🗣 – Planning is key. Buying in bulk, cooking at home, and choosing seasonal produce can save money. Staples like oats, beans, rice, eggs, and frozen vegetables are affordable and nutritious. Avoiding fast food and sugary drinks also cuts costs.

Interviewer – What advice do you have for students who rely heavily on caffeine or energy drinks?
🗣 – While moderate caffeine from coffee or tea is okay, energy drinks are often loaded with sugar and can cause heart palpitations or anxiety. Students should prioritize sleep and hydration. Water, herbal teas, or a small coffee are safer choices.

Interviewer – How can students deal with stress eating, especially during exams?
🗣 – Stress eating is common, but awareness helps. Try to recognize the triggers. Instead of turning to junk food, have healthy options on hand and practice stress-reducing techniques like deep breathing, exercise, or even talking to a friend.

Interviewer – Is it okay to have junk food sometimes?
🗣 – Absolutely. A healthy diet is about balance, not perfection. Occasional treats are part of a normal diet. The key is moderation—don’t let processed foods replace the nutritious ones.

Interviewer: Thank you for these practical and insightful tips!
Nutritionist: You’re very welcome. I hope this helps students make choices that support both their academic and personal well-being.