1. Հիդրայի արտաքին կառուցվածքը, տարածվածություն և ինչպես է այն շարժվում։
Հիդրայի պարկաձև, երկարավուն մարմնի առջևում գտնվում է բերանը, որը շրջապատված է 5−12 շոշափուկներով: Մարմնի հակառակ կողմը կոչվում է ներբան: Նրանով կենդանին ամրանում է հատակին, իսկ շոշափուկներով բռնում է որսը և տանում դեպի բերան, իսկ այնուհետև՝ աղիքային խոռոչ: Շոշափուկները կարող են թեքվել, կարճանալ, երկարել: Հիդրան տեղաշարժվում է մերթ ներբանով, մերթ շոշափուկներով՝ հենվելով ստորջրյա առարկաների վրա:
Աղեխորշավորները հանդիսանում են պարզագույն բազմաբջիջ օրգանիզմներ, որոնք ապրում են ծովերում, օվկիանոսներում, քաղցրահամ ջրերում:

2. Հիդրաի անսեռ և սեռական բազմացում։
Հիդրան բազմանում է և՛ անսեռ, և՛ սեռական եղանակով: 
Բարենպաստ պայմաններում հիդրան բազմանում է անսեռ եղանակով՝ բողբոջմամբ:
Բողբոջման ընթացքում հիդրայի մաշկամկանային պարկի արտաքին և ներքին շերտերը արտափքվում են՝ առաջացնելով բողբոջ: Այն մեծանում է և սկսում է զարգանալ. ազատ ծայրին առաջանում են բերանային անցքը և շոշափուկները: Վերջ ի վերջո ձևավորվում է ամբողջական, երիտասարդ հիդրա, որը պոկվում է մայրական օրգանիզմից և վարում ինքնուրույն կյանք: Հիդրայի վրա կարող է առաջանալ մի քանի բողբոջ միաժամանակ:
Անբարենպաստ պայմաններում, օրինակ՝ աշնանը հիդրան բազմանում է սեռական եղանակով: Հիդրայի միջակա բջիջներից են առաջանում նաև նրա արական և իգական սեռական բջիջները:

3. Տափակ որդերի արտաքին և ներքին կառուցվածքը։
Նրանց մարմինը կազմված է 3 շերտից՝ էկտոդերմից, էնտոդերմից, իսկ մեզոգլեայի փոխարեն արտաքին և ներքին շերտերի միջև գտնվում է միջին շերտը՝ մեզոդերմը։

4. Լյարդի ծծանի բազմացումը։
Լյարդի ծծանները ծնում են իրենց զագերին բարակ թաղանթով գնդի մեջ, որը պայթում է, երբ հասունանում է: Հետո զագերը դուրս են գալիս օրգանիզմից հասունանում են և իրենց փոքրիկ պոչիկի շնորհիվ շարժվելով գնում են խոտերի վրա և հետո մի ուրիրշ օրգանիզմ ուտում է խոտը և լյարդի ծծանը ընկնում է օրգանիզմի մեջ և այդ օրգանիզմը դառնում է իր մշտական տերը։

5. Ինչպես է մարդը վարակվում լյարդի ծծանով։
Ուտելիքի շնորհիվ անցնում է մարդու օրգանիզմ։ Լյարդի ծծանը ապրում է տարբեր օրգանիզմների մեջ: Այնտ տեղափոխվում է օրգանիզմից օրգանիզմ: Նրա մշտական տերը այն օրգանիզմն է, որի մեջ նա ապրում է:

6. Օղակաձև որդերի արտաքին և ներքին կառուցվածք։
Մարմնի արտաքին հատվածավորությունը համապատասխանում է ներքին հատվածավորությանը։ Օղակավոր որդերն ունեն արյունատար համակարգ և ավելի կատարյալ նյարդային, զգայական, մարսողական և արտաթորության համակարգերը։

7. Անձրևորդի բազմացումը։
Անձրևորդը հերմաֆրոդիտ է. ունի և՛ իգական, և՛ արական սեռական օրգաններ: Բազմացման շրջանում երկու առանձնյակներ հպվում են միմյանց և փոխանակվում արական սեռական օրգանների կողմից արտադրված սերմնահեղուկով: Այն պարունակում է արական գամետներ՝ սպերմատոզոիդներ:

8. Հղումներով ներկայացնել բլոգային աշխատանքները։
Հիդրայի բազմացումը
Տափակ որդեր, սպիտակ պլանարիա (մակաբույծ որդեր), լյարդի ծծան
Կլոր և օղակաձև որդեր ասկարիդ

1. 56** աստղանիշները փոխարինել թվանշաններով այնպես, որ ստացված քառանիշ թիվը բաժանվի և 6-ի, և՛ 8-ի, և 15-ի:
5640

2. 7 խնձորը հավասարապես բաժանել 12 երեխաների այնպես, որ ոչ մի խնձոր չբաժանվի 4-ից ավել մասերի:
4 խնձորը երեք մասի են բաժանել, յուրաքանչյուրին մեկ հատ
3 խնձորն էլ չորս մասի են բաժանել, յուրաքանչյուրին մեկ հատ

3.Ավտոբուսի տոմսը համարվում է երջանիկ, եթե նրա թվանշանների միջև կարելի է դնել թվաբանական գործողություններ և փակագծեր այնպես, որ արդյունքում ստացվի100:
Երջանիկ է արդյո՞ք 123456 համարի տոմսը:
1+(2+3+4)x(5+6)=100

4.Զամբյուղում եղած նարինջների քանակը 70-ից փոքր է:
Նարինջները հնարավոր է հավասարապես բաժանել 2, 3
կամ 5 երեխաների, սակայն հնարավոր չէ բաժանել 4 երեխաների:
Քանի՞ նարինջ կա զամբյուղում:
30

5.Վռամենց փողոցում կա 17 տուն։ Վռամն ապրում է փողոցի՝ զույգ համարակալումով մայթի վերջին տանը, և նրա տան համարը 12- ն է։ Ռազմիկն ապրում է կենտ համարակալումով մայթի վերջին տանը։ Ո՞րն է նրա տան համարը, եթե տները համարակալել սկսել են 1-ից:
11

Առաջադրանքներ

312, 314, 315, 316֊ա,բ,գ,դ, 317, 318֊ա,բ,գ,դ, 319։

312.

5-ազատ անդամը
-3-անհայտի գործակից

314.

-3x+5=0
5x-3=0
4x-2=0

315.

ա) այո
բ) այո
գ) այո
դ) այո
ե) այո
զ) այո
է) այո
ը) այո
թ) այո

316.

ա) -3x+5=0
բ) 2x+0=0
գ) -12x+7=0

317.

x=-1

318.

ա) ոչ
բ) ոչ
գ) ոչ
դ) ոչ

319.

ա) x-3/7
բ) x-0
գ) x-8/10
դ) x-4/15

Բայի տեսակները

Դիմավոր և անդեմ բայեր (դերբայներ)

Խոսքի մեջ բայերը գործածվում են երկու ձևով՝ դիմավոր և անդեմ: Ըստ այդմ էլ տարբերում են դիմավոր բայեր և դերբայներ կամ անդեմ ձևեր։

Դերբայներ

Արդի արևելահայ գրական լեզվում դերբայներն ութն են՝

• Անորոշ — ել, ալ (անորոշ դերբայը կարող է հոլովվել)
• Ենթակայական — ող, ացող
• Համակատար — ելիս, ալիս
• Հարակատար — ած, ացած
• Անկատար — ում
• Վաղակատար — ել, ալ
• Ապակատար — ելու, ալու
• Ժխտական — ի, ա

Առաջին չորս դերբայները կոչվում են անկախ դերբայներ, քանի որ խոսքում կարող են գործածվել առանց օժանդակ բայի։

Վերջին չորս դերբայները կոչվում են կախյալ դերբայներ, քանի որ առանց օժանդակ բայի չեն կարող գործածվել։

Առաջադրանքներ

1. Կազմի՛ր կարդալ, խաղալ, վազել, լողալ բայերի դերբայական համակարգերը։
   Անորոշ — կարդալ, խաղալ, վազել, լողալ։
   Ենթակայական —կարդացող, խաղացող, վազող, լողացող։
   Համակատար —կարդալիս, խաղալիս, վազելիս, լողալիս։
   Հարակատար —կարդացած, խաղացած, վազած, լաղացած։
   Անկատար —կարդում, խաղում, վազում, լողում։
   Վաղակատար —կարդալ, խաղալ, վազել, լողալ։
   Ապակատար —կարդալու, խաղալու, վազելու, լողալու։
   Ժխտական —կարդա, խաղա, վազի, լողա։

2. Տրված հարակատար դերբայները տեղադրի՛ր կետերի փոխարեն:
Քնած, բերած, կառուցած, տրված, տնկված, հեռացած, ասված:
Երբ արդեն ամեն ինչ ասված էր, բոլոր պատվերները՝ տրված մոտեցավ մեքենային:
Վարպետի կառուցած բոլոր կամուրջները մինչև այսօր կան:
Երբ արքայի հրամանով տնկված անտառը մի քիչ մեծացավ, այնտեղ վայրի կենդանիներ  էլ  բաց թողեցին:
Աշխարհում մի մարդ միայն կարող է օգնել քնած գեղեցկուհուն:
Այս կողմերից մի քանի տարի առաջ հեռացած մարդիկ մեր ավանը չեն ճանաչի:
Հեղեղի բերած տուփը ոչ մի կերպ չէր բացվում:

3. Տրված ենթակայական դերբայներով նախադասություններ կազմի՛ր այնպես, որ դրանք ո՞ր հարցին պատասխանեն:
Գրող, կառուցող, ներող, բարձրացող,հիացող:
Գրող մարդը սուր միտք ունի։
Կառուցողը մարդը օգնում է շինարարական գործում։
Ներող մարդը շատ բարի է։
Բարձրացողը տղան մի օր կիջնի։
Հիացող հայացքով զույը նայեց Երևանին։

4. Ընդգծված հարակատար դերբայները դարձրո՛ւ դիմավոր բայեր. Դիմավոր ձևերը ո՞ր դերբայով կազմվեցին:

Օրինակ`
Վաղուց հերքված վարկածը— վարկածը, որ վաղուց հերքվել էր:
Ցանքերի համար վտանգավոր դարձած արձրև, մառախուղով պատված լեռնագագաթներ, ճանապարհորդի նկարագրած ջրվեժը, դժվարին կացության մեջ ընկած մարդ, գիշերները մեր այգին այցելած չորքոտանին, անտառից սկիզբ առած վտակ:

Ցանքերի համար անձրև, որը վտանգավոր էր դարձել, լեռնագագաթներ, որոնք պատված են մառախուղող, ջրվեժը, որը նկարագրել էր ճանապարհորդը, մարդ, որը ընկել էր դժվարի կացության մեջ, չորքոտանին, որը այցելել էր գիշերը, վտակ, որը սկիզբ էր առել անտառից:

5. Ընդգծված  ենթակայական դերբայները դարձրո՛ւ դիմավոր բայեր. դիմավոր ձևերը ո՞ր դերբայով կազմվեցին:

Օրինակ Հերքվող վարկած— վարկած, որ հերքվում էր:
Գիշերները մեր այգին այցելող չորքոտանի, անտառից սկիզբ առնող վտակ, դժվարին կացության մեջ գտնվող մարդ, ցանքերի համար վտանգավոր  դարձող անձրև,մառախուղով պատվող լեռնագագաթներ, ջրվեժը նկարագրող ճանապարհորդ:

Չորքոտանի, որը գիշերը այցելել էր մեր այգի, վտակ, որը սկիզբ էր առել անտառից, մարդ, որը ընկել էր դժվարի կացության մեջ, անձրև, որը վտանգավոր էր դարձել ցանքերի համար,լեռնագագաթներ, որոնք պատված են մառախուղող, ջրվեժը, որը նկարագրել էր ճանապարհորդը,:

6. Ընդգծված  անորոշ դերբայը դիմավոր բա՛յ դարձրու. ինչպիսի՞ դիմավոր ձևեր ստացվեցին:

Օրինակ`Գնաց ծովում լողանալու- Գնաց , որ ծովում լողանա:

Կանգնեց անկյունում նրան` նորից տեսնելու նպատակով: Խնդրեց նամակը հասցնելու մասին: Մի քանի վարկյան շահելու համար վազեց: Սպասեց հոսանքների բերելուն: Մի քանի քայլ հեռանալով`  հանդիպեց: Հոսանքի ուղղությամբ ցած վազելով` տեսավ: Ջրի պակասելու մասին խոսեցին:

Կանգնեց անկյունում, որ նորից տեսնի: Խնդրեց նամակը, որ հասցնեն: Մի քանի վարյկյան, որ վազի: Սպասես, որ հոսանքները բերեն: Մի քանի քայլ, որ հեռանան`  հանդիպեց: Հոսանքի ուղղությամբ, որ ցած վազեն` տեսավ: Խոսեցին, որ ջուրը պակաս է:

7.Տրված բառերի կազմությունն ու գրությունը բացատրի՛ր:
ա) Անհյուրընկալ  — ան + հյուր + ընկալ
զրուցընկեր — զրույց + ընկեր
դյուրընկալ — դյուր + ընկալ
գահընկեց — գահ + ընկել
անընդհատ — ան + ըն + դհատ
համընթաց- համ + ընթաց

   բ) Միջօրե — միջ + օր + ե
հանապազօրյա — հանապազ +  օր + յա
ոսկեզօծ — ոսկի + զօծել
ապօրինի — ապ + օր +  ինի
առօրյա — առ + օրյա
առօրեական — առ +  օր +  եական
բացօթյա — բաց + օթ + յա
բարօրություն — բար +  օր +  ություն
զօրուգիշեր — զօր +  ու +  գիշեր

 գ) Մանրէ — մանր +  է
վայրէջք — վայր +  էջք
հնէաբան — հին +  է +  աբան
որևէ — որ +  և +  է
երբևէ — երբ +  է +  և