Ծանոթացե՛ք հետևյալ թեմային՝ «Բագրատունիների թագավորություն․ անկախության վերականգնումը և ամրապնդումը»
Պատասխանե՛ք հետևյալ հարցերին՝
- Որո՞նք էին Հայոց թագավորության վերականգման արտաքին և ներքին նախադրյալները։ Նախարարական ո՞ր տոհմը գլխավորեց անկախության համար մղվող պայքարը։
Հայոց թագավորության վերականգնումը հնարավոր դարձավ, որովհետև Արաբական խալիֆայությունը թուլացել էր, և հայերը կարողացան ազատվել նրա վերահսկողությունից։ Բացի այդ, մեծ տերությունների միջև պայքարը ևս նպաստեց դրան։ Ներքինում հայ իշխանները ուժեղացել էին, իսկ ժողովուրդը ցանկանում էր անկախ պետություն ունենալ։ Այս պայմաններում անկախության համար պայքարը գլխավորեց Բագրատունիների նախարարական տոհմը, և Աշոտ Բագրատունին վերականգնեց թագավորությունը։ - Ներկայացրե՛ք Աշոտի գործունեությունը թագավորության վերականգման համար։ Ինչո՞ւ Վասիլ 1-ին կայսրը շտապեց ճանաչել Աշոտի գահակալությունը և թագ ուղարկեց նրան։
Աշոտ Բագրատունին կարողացավ միավորել հայ իշխաններին և ուժեղացնել իր իշխանությունը։ Նա խելացի քաղաքականությամբ օգտվեց արաբների թուլացումից և հաստատեց իր իշխանությունը Հայաստանում։ Արդյունքում՝ 884 թ․ նա թագադրվեց և վերականգնեց հայկական թագավորությունը։ Վասիլ I կայսրը շտապեց ճանաչել նրա գահակալությունը, որովհետև ցանկանում էր Հայաստանը ունենալ որպես դաշնակից և հակակշիռ արաբներին։ Այդ պատճառով նա Աշոտին թագ ուղարկեց և ընդունեց որպես թագավոր։ - Ինչո՞ւ Գագիկ Արծրունին պայքարի դուրս եկավ Սմբատ 1-ին Բագրատունու դեմ։ Նշե՛ք այդ հակամարտության հետևանքները Հայաստանի համար։
Գագիկ Արծրունին դուրս եկավ պայքարի Սմբատ I Բագրատունու դեմ, որովհետև Սմբատը Նահիջևանը տվեց Սյունյաց իշխանին, իսկ այդ տարածքը համարվում էր Գագիկի տիրույթներից։ Դրա պատճառով Գագիկը դժգոհեց և անցավ Սմբատի թշնամիների կողմը։ Արաբ ամիրա Յուսուֆը օգտվեց այս վիճակից և Գագիկին թագավոր հռչակեց՝ Հայաստանի մեջ բաժանում առաջացնելու համար։ Այս հակամարտությունը ծանր հետևանքներ ունեցավ Հայաստանի համար։ Երկիրը բաժանվեց, հայ իշխանները թուլացան և չկարողացան միասնական պայքարել։ Արաբները օգտվեցին դրանից, ավերեցին երկիրը, իսկ վերջում Սմբատ I-ը պարտվեց և սպանվեց։ - Ո՞վ էր Աշոտ Երկաթը, ինչպե՞ս նա կարողացավ հաղթել արաբներին։ Ե՞րբ ճանաչվեց շահնշահ։ Բնութագե՛ք Աշոտ Երկաթին։
Աշոտ Երկաթը (Աշոտ II) Բագրատունիների թագավորն էր, Սմբատ I-ի որդին, որը իշխել է 914–929 թթ․։ Նրան «Երկաթ» են կոչել, որովհետև շատ ուժեղ, համառ և քաջ պայքար էր վարում թշնամիների դեմ։ Աշոտ Երկաթը կարողացավ հաղթել արաբներին իր ռազմական կարողությունների և համառ պայքարի շնորհիվ։ Նա միավորեց ուժերը, կռվեց արաբական զորքերի դեմ և, օրինակ, Սևանի մոտ հաղթանակ տարավ նրանց նկատմամբ՝ ազատելով Հայաստանի մեծ մասը։ 922 թ․ Աշոտ Երկաթը ճանաչվեց «շահնշահ» (թագավորների թագավոր), երբ արաբ խալիֆը ստիպված ընդունեց նրա իշխանությունը։ Աշոտ Երկաթը բնութագրվում է որպես քաջ, ուժեղ կամքի տեր, համառ և խելացի առաջնորդ։ Նա կարողացավ դժվար պայմաններում պաշտպանել Հայաստանը և պահպանել նրա անկախությունը ։
Հայոց պատմություն 10-րդ դասարան, էջեր 160-163
Էլեն Շահվերդյան 