1 – 18 առաջադրանքների ճիշտ պատասխանը վերցնել շրջանակի մեջ:

Գտնել ամենափոքր բնական թիվը, որն ունի երեք իրարից տարբեր պարզ
բաժանարար:
1) 42
2) 30
3) 105
4) 70

413-ը փոքրացնել 100 անգամ:
1) 41,3
2) 0,413
3) 4,13
4) 0,0413

Գտնել 36 և 48 թվերի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը:

1) 108
2) 144
3) 72
4) 12

Քանի՞ սանտիմետր է 6 կմ 35 սմ-ը:

1) 603500 սմ
2) 6350000 սմ
3) 6000035 սմ
4) 600035 սմ

Ի՞նչ թվանշան պետք է գրված լինի * -ի փոխարեն, որպեսզի
63 * 4 քառանիշ թիվը բաժանվի 3-ի:

1) 1
2) 2
3) 3
4) 4

Տուփի մեջ կա 160 գրիչ: Գտնել գրիչների քանակի
3/4-ը:
1) 100
2) 40
3) 80
4) 120
Գտնել {–2, 1, 5, 6} եւ {0, 1, 2, 5, 7} բազմությունների հատումը։
1) (-2, 0, 1, 2, 5, 6, 7}
2) {1,5}
3) {0, 1, 2, 5, 6}
4) {-2, 1, 2, 5, 6}

Գտնել –2x+6x+3x+1 բազմանդամի ազատ անդամը։
1) -2
2) 6
3) 3
4) 1

Գտնել x −4x+1=0 քառակուսային եռանդամի արմատների գումարը:
1) 4
2) -4
3) 1
4) -1

10
4ax − 2bx արտահայտությունը վերլուծել արտադրիչների։
1) 2(ax-bx)
2) 2x(2a-b)
3) 2x(a-b)
4) 2(2ax-bx)

Ո՞ր կետն է պատկանում y = –2x + 3 ֆունկցիայի գրաֆիկին:
11
1) (-1;4)
2) (1;-1)
3) (0;3)
4) (2;1)

12
Նետում են մեկ զառ: Գտնել այն պատահույթի հավանականությունը, որ կբացվի 4 թիվը։
1) 1/4
2) 1/6
3) 2/3
4) 5/6

(13-15) Հաշվել արտահայտության արժեքը։
13.

4) 2

14.

3) 14/28

15.

15
2c2e3k. 4c2ek:
1) 8c3e1k
2) 8c+e+k
3) 8cek2
4) 8c1e3k2

16-18) Հավասարումներ եւ անհավասարումներ
Գտնել 2x+1<9 անհավասարման լուծումների բազմությունը:
1) (–3 5)
2) (-∞;4)
3) (4;+∞)
4) (5;+∞)

Գտնել |x+1|=3 հավասարման լուծումների բազմությունը:
1) {2; 4}
2) {-2; 4}
3) {-4; 2}
4) {-4;-2}

18.

3) [15;+∞)

19.

Գտնել 2; 5; 40… թվաբանական պրոգրեսիայի առաջին հինգ անդամների գումարը

Գտնել 1; 2; 16… երկրաչափական պրոգրեսիայի հինգերորդ անդամը:

(21-22) Գնացքը A վայրից B գնաց 5 ժամում: Հետադարձ ճանապարհի վրա նրա
արագությունն ավելացավ 20 կմ/ժ-ով և գնացքը B վայրից A վայր հասավ 4 ժամում:

Գտնել գնացքի արագությունը A վայրից B վայր գնալիս:

80

Գտնել A վայրից B վայր եղած հեռավորությունը:

400կմ

(23-25) Ուղղանկյունանիստի հիմքը 6 կողմով քառակուսի է, իսկ կողմնային կողը` 3:

Գտնել ուղղանկյունանիստի հիմքի մակերեսը:

36

Գտնել ուղղանկյունանիստի կողմնային մակերևույթի մակերեսը:

72

Գտնել ուղղանկյունանիստի ծավալը:

108

(26-27) Կոորդինատներ և վեկտորներ:

Գտնել AB հատվածի միջնակետի կոորդինատները, եթե
A 4; -1 , B 2; 3

2. Complete the text on the right with these words.
horse, sweets, palace, dress, teacher, servants
If I were a princess, I’d live in a palace. I’d have servants to look after me. My Mum would be Queen, and she wouldn’t work. I wouldn’t go to school. I’d have a private teacher. I’d ride a white horse, and I’d wear a long dress. I could have all the sweets I wanted.

1. Make sentenes from the chart.
1. If I found a lot of money, I’d keep it.
2. If I were taller, I’d get a job in the police.
3. If I knew the answer, I wouldn’t tell you.
4. If I had a car, I’d give you a lift.
5. If I didn’t eat cake and ice-cream, I’d lose weight.
6. If I didn’t smoke so much, I’d feel better.

2. Put the verbs in the correct form.
1. If I were rich, I’d travel round the world. First I went to Canada, then I went to New York.
2. If he worked harder, he would have more money.
3. I would go to work If I felt better, but I feel terrible.
4. If I could speak perfect English, I wouldn’t be in this classroom.
5. ‘What would you do if a stranger gave you a £1 million?

Официальной датой создания компании считается 1 апреля 1976 года. Основатели фирмы три американца: Стив Джобс, Рональд Уэйн и Стив Возняк. Друзья, сумевшие собрать ПК с процессором «MOS Technology 6502» и продав несколько таких образцов, добились получения финансирования и официально зарегистрировали свою фирму.
Первый логотип Apple

Первая эмблема Apple (1976 год) не была похожа на известный сейчас всему миру логотип. Изображение являло собой произведение искусства в миниатюре. Картина изображала Исаака Ньютона, сидящего под огромным деревом, с которого падает яблоко.
Появление логотипа в виде «надкусанного яблока»

Хотя эмблема, предложенная Рональдом, оказалась оригинальной и несла в себе определенный смысл, для коммерческих целей такой знак абсолютно не подходил. В качестве знака компания использовала картинку Уэйна почти год. Потом же Стив Джобс решил воспользоваться услугами профессионала в данном вопросе. Выбор пал на Роба Янова. Джобс выдвинул следующие требования к будущему лого фирмы:

• простота
• современность
• хорошая узнаваемость

Через неделю дизайнер представил заказчику готовую работу: цветное яблоко с надкусом. Для создания изображения Янов приобрел в ближайшем магазине яблоки, выложил их дома в тарелку и делал зарисовки постоянно стараясь убрать все больше лишних деталей. Сделать яблоко надкусанным было решено с целью отличить его от других похожих плодово-ягодных культур.
Почему яблоко было цветное

Дизайнер эмблемы призывает не искать в цветовой гамме скрытого смысла. Роб утверждает, разработанный им логотип отражал сферу деятельности компании. Apple производила ПК с цветным монитором — поэтому яблоко и цветное. Шесть цветов — ровно столько мог в те времена передать дисплей. Сравнивать яблоко с радугой неприемлемо, ибо в радуге используются семь цветов, а не шесть. Зеленый — единственный цвет, которому Янов уделил особое, первое место. Все остальные цвета располагались дизайнером случайным образом.
История изменения логотипа Apple

Логотип Apple несколько раз менялся, но сохранял общую идею. Рассмотрим каждый ребрендинг отдельно.

1998

В 1998 году появляется логотип, максимально похожий на современный знак Apple. Он состоит из изображения черного надкусанного яблока. Форма остается такая же, как и в версии 1977 года.

2001

Логотип 2001 года приобретает объём и текстуру. Лого окрашивается в голубой цвет. Форма символа остается неизменной.

2007

Логотип становится похожим на стальное яблоко. Окраска сменяется на серебряный цвет. Объем фигуры несколько уменьшается.

2015

Новый логотип Apple упрощается и возвращается к виду знака 1998 года. На эмблеме размещено надкусанное яблоко, выполненное в черном цвете. Объем и текстура отсутствует. Данный вид дизайна лого компания использует в настоящее время.

История компании Apple

Раскрашенное яблоко 22 года привлекало внимание покупателей к продукции Apple. Сама фирма за такой длинный срок претерпела ряд перестановок. Проблемы начались в 1980-ых годах. Сначала провал проекта Apple III, затем авиакатастрофа, в которой пострадал Возняк. Не справляясь с обязанностями руководителя в одиночку Джобс пригласил на работу Джона Скалли. Но между руководителями все чаще возникали разногласия. Стив сильно переживал из-за проблем фирмы. И хотя в 1985 году Джобс и Возняк получили медали за развитие технического прогресса, Стив принял решение покинуть компанию. Что он и сделал в том же 1985 году. Обратно Джобс смог вернуться лишь через 13 лет. Фирма на тот момент находилась в плачевном состоянии. Финансовые проблемы были настолько серьезны, что конкуренты не раз советовали компании признать себя банкротом. Спасти компанию могло лишь чудо. Таким чудом стал дизайн нового корпуса iMac G3. Автором работы стал Джонатан Айв. Дизайн нового корпуса, разработанный Айвом, превратил компьютеры в леденцы. Своей разработкой промышленный дизайнер в прямом смысле спас фирму от разорения. Серия новых моноблочных ПК стала основой для разработки сектора домашних компьютеров. Компактный корпус собрал внутри все необходимые для бесперебойной работы элементы. Компьютер был оснащен веб-камерой, беспроводными устройствами приема и передачи данных. Для полноценной эксплуатации необходимо было только подключить входившие в базовую комплектацию клавиатуру и мышь. К компьютеру прилагался пульт дистанционного управления для воспроизведения мультимедийных файлов. Новинка набирала огромную популярность среди пользователей. Компьютеры в необычном дизайне стали неотъемлемым атрибутом героев фильмов и сериалов. Таким образом о iMac G3, совместившим в себе красивый дизайн и работоспособность, узнал весь мир. Возросшее внимание к новому продукту заставило руководство изменить пестрый логотип, смотревшийся неуместно на и без того цветном компьютере. В 1998 году решено было вместо цветного яблока использовать монохромное. Такая замена только прибавила оригинальности эмблеме фирмы. О чем говорит монохромное яблоко? Эволюция логотипа Apple показывает нам, что фирма повзрослела. Она пережила тяжелые времена, но смогла двигаться дальше. Компания продолжает развиваться и радовать поклонников новыми разработками.

Цели и задачи проекта:

1. Исследовать историю создания известных логотипов и их эволюцию (например, Nike, Coca-Cola, Apple, McDonald’s и другие).
2. Познакомиться с тем, как логотипы помогают брендам выделяться на рынке.
3. Изучить работу дизайнеров, которые создавали эти логотипы, и понять их идеи и концепции.
4. Развить навыки анализа визуальных коммуникаций и критического восприятия рекламных материалов.
5. Ознакомиться со знаменитыми армянскими логотипами компаний․
6. Изучить, как логотипы влияют на восприятие брендов и их успешность.
7. Познакомиться с биографией дизайнеров, которые стояли за созданием логотипов, и их подходами к дизайну.
8. Подготовить презентацию, в котором подробно раскрываются логотипы и их истории.

Ход проекта։

1. Выбор логотипов для исследования:
   • Nike
   • Coca-Cola
   • Apple
   • McDonald’s
   • Adidas
   • Pepsi
   • Chanel
   • Starbucks
   • Chupa chups
2. Описание логотипов:
   • Изучение истории их создания: кто и когда придумал логотип, и как он изменялся со временем. Какие идеи и цели стояли перед ними при разработке?
3. Анализ влияния логотипов на бренд:
   • Как логотип помогает создавать имидж бренда и как логотип влияет на восприятие продуктов и услуг?
   • Примеры успешных и неудачных изменений логотипов в истории.
4. Выводы:
   • Почему логотипы важны для маркетинга?
   • Как они влияют на лояльность клиентов и рост бизнеса?

Формат представления проекта:

1. Презентация с изображениями логотипов, их историей и объяснением концепции.
2. Доклад с анализом и выводами.
3. Постер или инфографика — наглядное представление информации о логотипах, их дизайне и значении.

Итоги проекта։

Итогом проекта должны стать презентации, тематический кроосворд или доклад на темы:

• «Как логотип помогает создать образ бренда».
• «Эволюция знаменитых логотипов: от Coca-Cola до Apple».
• «Значение цвета и формы в создании логотипа».
• «Зачем компаниям менять свои логотипы?».

История создания логотипов

1. История создания компании Nike.

Компания Nike была основана в 1964 году как Blue Ribbon Sports двумя предпринимателями: Филом Найтом и Биллом Бауэрманом. Фил Найт, бывший легкоатлет, познакомился с Бауэрманом, тренером по лeгкой атлетике, в 1950-х годах, и они решили создать компанию, которая бы занималась продажей японских спортивных кроссовок Onitsuka Tiger в США. Этот бизнес оказался успешным, и в 1966 году они открыли первый магазин Blue Ribbon Sports в Портленде, штат Орегон.

В 1971 году, после того как отношения с японским производителем ухудшились, компания решила начать выпуск собственных кроссовок. Именно тогда появилась необходимость в создании нового бренда, который бы стал символом компании. В этом процессе сыграл роль логотип.

История создания логотипа Nike

Логотип Nike, известный как «Swoosh», был разработан студенткой дизайнером Каролин Дэвидсон в 1971 году. Дэвидсон, работая над проектом в рамках своей учебы в Университете штата Орегон, предложила свою концепцию, вдохновленную движением крыльев греческой богини Ники, богини победы. Этот символ олицетворял скорость и силу, что идеально подходило для спортивного бренда.

Символ «Swoosh» был куплен у Дэвидсон за 35 долларов. Несмотря на скромное вознаграждение, она позднее получила часть акций компании Nike, когда она стала успешной. Логотип был выбран, потому что он ассоциировался с движением, а также был простым и легко узнаваемым. Он стал символом стремления к победам, скорости и легкости, что идеально отражало философию Nike.

Развитие Nike и логотипа

Первоначально компания Nike называлась Nike Inc. (по имени богини Ники) и выпускала спортивную обувь и одежду, которые быстро завоевали популярность среди спортсменов. Логотип Swoosh стал не только частью брендинга, но и олицетворением успеха, победы и высоких спортивных достижений. В дальнейшем Nike продолжала развиваться, расширяя ассортимент товаров и устанавливая новые стандарты в спортивной индустрии.

Сегодня логотип Nike является одним из самых узнаваемых символов в мире, а сама компания — ведущим мировым брендом, лидером в области спортивной одежды и обуви.
Белая волна, которая стала неотъемлемой частью фирменного стиля бренда, появилась на лого в 1969 году. Однако сегодня в дизайне знака данный элемент отсутствует.

Նախադասության գլխավոր անդամներ, ստորոգյալ։ Ընդգծել ենթակաները, դուրս գրել ստորոգյալները:

Վայրի վարազի պես էր (ստորոգյալ) անտառապահ Պանինը (ենթակա)։ Մի հրեշ էր (ստորոգյալ) նա (ենթակա) անտառապետի տարազով, կոկարդով գլխարկը գլխին։ Անտառում հանկարծ (նա, ենթակա) կերևար(ստորոգյալ), փայտահատի կողքին կկանգներ(ստորոգյալ), կնայեր(ստորոգյալ) թե ինչպես նա(ենթակա) արագ կացնահար է անում(ստորոգյալ) ծառը։ Մեկ էլ, թաքստոցից (նա, ենթակա) դուրս կգար, կմռնչար(ստորոգյալ) այնպես, որ արջերն(ենթակա) էլ էին քնից զարթնում(ստորոգյալ) և որջերում մռռում(ստորոգյալ)։ Լեղապատառ փայտահատին(ենթակա) մնում էր (ստորոգյալ) կամ փախչել, կամ օձի պես ծռմռատել Պանինի մտրակի հարվածների տակ։

Պանինը (ենթակա) որսորդ Էր (ստորոգյալ)։ Վեց շուն (նա) ուներ(ստորոգյալ), մեկը մյուսից կատաղի։ (Նա, ենթակա) Շների հետ որսի էր (ստորոգյալ) գնում Մթնաձորի խորքերը։ Ձմռան լուսնյակ գիշերներին, երբ վախից ոչ ոք (ենթակա) չէր մոտենում (ստորոգյալ) Մթնաձորին, Պանինի շներն (ենթակա) անտառի բացատում արջի հետ էին (ստորոգյալ) կոխ կենում, կամ (նրանք, ենթակա) հալածում էին(ստորոգյալ) խրտնած պախրային։

Պանինը(ենթակա) վազում էր(ստորոգյալ) շների հետևից, (նա) հրճվանքից (ստորոգյալ) ճչում։ Գիշերվա որսը (ենթակա) նրա համար հարազատ տարերք էր(ստորոգյալ)։

Առավոտը(ենթակա) բացվում էր(ստորոգյալ), ձյունի վրա արյան շիթեր(ենթակա) էին երևում(ստորոգյալ), այստեղ-այնտեղ խառնիխուռն հետքեր(ենթակա) , խեղդված գայլի դիակ(ենթակա) , կոտրատած ճղներ(ենթակա)։ Մի փչակի մոտ նստում էր(ստորոգյալ) Պանինը(ենթակա), մինչև շները(ենթակա) որսի միսն ուտեն(ստորոգյալ)։

Նա (ենթակա) սպանած և ոչ մի կենդանու ձեռք չէր տալիս(ստորոգյալ) և շներին կշտացնելուց հետո վերադառնում էր(ստորոգյալ) տուն։ Եթե (նա, ենթակա) ճանապարհին տեսներ(ստորոգյալ) մեկին գողացած փայտը շալակին, Պանինի շները (ենթակա) պիտի հարձակվեին(ստորոգյալ) նրա վրա, հալածեին(ստորոգյալ), մինչև քափ-քրտինքի մեջ կորած, արյունլվա մարդը (նա, ենթակա) կարողանար (ստորոգյալ) մի տեղ պատսպարան գտնել

refine- կատարելագործել
inhale-ներշնչել
ban արգելել
fabric գործվածք
addict թմրամոլ,
soil հող
luxury ճոխություն
harvest բերք
chew ծամել
silk մետաքս

1.Կարդա՛ Թումանյանի  քառյակները, ձայնագրիր, տեղադրիր բլոգում(10 քառյակ)։
* * *
Ո՜վ իմանա` ո՛ւր ընկանք,
Քանի՛ օրվա հյուր ընկանք,
Սերն ու սիրտն էլ երբ չկա`
Կրա՜կ ընկանք, զո՜ւր ընկանք։
1917, Նոյեմբերի 30
* * *
Ինչքա՜ն ցավ եմ տեսել ես,
Նենգ ու դավ եմ տեսել ես,
Տարել, ներել ու սիրել,-
Վատը` լավ եմ տեսել ես։
1917, Դեկտեմբերի 24
* * *
Քանի՜ ձեռքից եմ վառվել,
Վառվել ու հուր եմ դառել,
Հուր եմ դառել` լույս տվել,
Հույս տալով եմ սպառվել։
1917, Դեկտեմբերի 24
* * *
Ո՜նց է ժպտում իմ հոգին
Չարին, բարուն,― ամենքին.
Լույս է տալիս ողջ կյանքիս
Ու էն ճամփիս անմեկին։
1918, Հունվարի 4
* * *
Ո՜նց է ժպտում իմ հոգին
Չարին, բարուն,― ամենքին.
Լույս է տալիս ողջ կյանքիս
Ու էն ճամփիս անմեկին։
1918, Հունվարի 4
* * *
Երկու դարի արանքում,
Երկու քարի արանքում,
Հոգնել եմ նոր ընկերի
Ու հին ցավի արանքում։
1917, Հունվարի 15
* * *
Վերջացա՜վ…
Կյանքս մաշվեց, վերջացա՜վ.
Ինչ հույս արի` փուչ ելավ,
Ինչ խնդություն` վերջը ցա՜վ։
1890
* * *
Ա՛նց կացա՜ն…
Օրերս թռան, ա՛նց կացա՜ն.
Ախ ու վախով, դարդերով
Սիրտըս կերա՜ն, ա՛նց կացա՜ն։
1890
* * *
Ո՞ւր կորա՜ն…
Մոտիկներըս ո՞ւր կորա՜ն.
Ինչքան լացի, ձեն ածի`
Ձեն չի տվին, լո՜ւռ կորան։
1916, Հունիս
* * *
Ե՛տ չեկավ…
Գնա՜ց գնա՜ց, ետ չեկավ,
Անկուշտ մահին, սև հողին
Գերի մնաց, ետ չեկավ։
1916, Հունիս

2.Ի՞նչ է քառյակը։ Թումանյանից բացի էլ ո՞վ է գրել քառյակներ։
Քառյակ, չորս տողից բաղկացած բանաստեղծություն։ Այն արտահայտում է մի ավարտուն միտք, գաղափար, պատկեր։
Հովհաննես Շիրազ, Գրիգորիս Ախթամարցի, Օմար Խայամ, Նահապետ Քուչակի։

Հովհաննես Շիրազ
ԼՈՒՍՆԱՊԱՏՈՒՄ
Լուսնի վրա ես ման եկա` չկար գարուն ինձ նման,
Քարացել է մահն ամենուր ու մենությունն ինձ նման,
Ա՜խ, այստեղ էլ կյանք է եղել ու բանաստեղծ միգուցե,
Թափառել է ու երազել անմահություն, ինձ նման:
ԽՈՀԱՊԱՏՈՒՄ
Այսքան տարի այս երգերով միտք եմ անում, ի՞նչ արի,
Այս երգերով, այս վերքերով ինչ որ արի` շատ արի,
Ես իմ մահը հազար տարով դուրս վանեցի աշխարհից, —
Թեկուզ հազար երազ լինի` արթուն վիշտս նինջ արի:

Օմար Խայամ
Պե՛տք է ապրել դեռ մեկուսի՛, մենավո՛ր,
Որ չքննեմ ձեր լավն ու վատն ամեն օր,
Որ նախ ինձնի՛ց, իմ հոգո՛ւց բան հասկանամ,
Հետո միայն դառնամ մարդկանց դատավոր:

Չե՞ն տեսնում լավ գործերը քո-մոռացի՛ր:
Անդարձ թռչու՞մ են օրերը-մոռացի՛ր:
Լինո՛ւմ է, երբ քամին կյանքի մատյանում
Ո՛չ այն էջից է փչում-մի՛ մոռացիր:

3. Ընտրի’ր մի քանի քառյակ և փորձիր բացատրել փիլիսոփայությունը։
Ո՞ւր կորա՜ն…
Մոտիկներըս ո՞ւր կորա՜ն.
Ինչքան լացի, ձեն ածի`
Ձեն չի տվին, լո՜ւռ կորան։
1916, Հունիս
Այս տողերը ծնված են գրականության մեջ սահուն խառնուրդից՝ ցավի, կարոտի և մորմոքի։ Դրանք արտահայտում են մարդկային դատապարտվածությունը, տարբերությունների և հեռվացմունքների ծանրությունը։ Այն նաև խորհրդանշում է այնպիսի մի զգացողություն, երբ մարդը կորցնում է իր սիրելիներին, և նրանք դառնում են անհասանելի, ինչի պատճառով մարդու մեջ ձևավորվում է միայնություն և մենակություն։ Տողերում նկատվում է հուսահատություն, երբ մարդը փորձում է արտահայտել իր ցավը, բայց նրան չեն լսում։

Ինչքա՜ն ցավ եմ տեսել ես,
Նենգ ու դավ եմ տեսել ես,
Տարել, ներել ու սիրել,-
Վատը` լավ եմ տեսել ես։
1917, Դեկտեմբերի 24
Այս տողերը խորապես արտահայտում են մարդու կյանքի ընթացքում տեսած ցավի, դավադրությունների, նենգությանը: Թումանյանը բացահայտում է իր անձնական փորձառությունը՝ ցույց տալով, թե որքան ծանր պահեր է նա անցել, բայց միևնույն ժամանակ դա ցույց է տալիս նաև նրա ուժը՝ հանդուրժելու այդ ամենը:

4. Ներկայացրո’ւ չարն ու բարին, սերն ու երջանկությունը, իմաստասիրական միտքը Թումանյանի քառյակներում:
Չարն ու բարին
* * *
Վերջացա՜վ…
Կյանքս մաշվեց, վերջացա՜վ.
Ինչ հույս արի` փուչ ելավ,
Ինչ խնդություն` վերջը ցա՜վ։
1890
* * *
Ա՛նց կացա՜ն…
Օրերս թռան, ա՛նց կացա՜ն.
Ախ ու վախով, դարդերով
Սիրտըս կերա՜ն, ա՛նց կացա՜ն։
1890
* * *
Ո՞ւր կորա՜ն…
Մոտիկներըս ո՞ւր կորա՜ն.
Ինչքան լացի, ձեն ածի`
Ձեն չի տվին, լո՜ւռ կորան։
1916, Հունիս
* * *
Ե՛տ չեկավ…
Գնա՜ց գնա՜ց, ետ չեկավ,
Անկուշտ մահին, սև հողին
Գերի մնաց, ետ չեկավ։
1916, Հունիս
* * *
Հիմի բացե՜լ են հանդես
Երգիչները իմ անտես
Ջա՜ն, հայրենի՛ ծղրիդներ,
Ո՞վ է արդյոք լսում ձեզ։
1916, Հունիս
* * *
Երկու դարի արանքում,
Երկու քարի արանքում,
Հոգնել եմ նոր ընկերի
Ու հին ցավի արանքում։
1917, Հունվարի 15
* * *
Առատ կլինի կինը արդ,
Կընկնի էգի գինը արդ,
Կբարձրանա նրա տեղ
Ազատ, անկախ կինը մարդ։
1917 Հունվարի 16
* * *
Մինչև էսօր իմ օրում
Մարդ չեմ տեսել ես շորում.
Մարդը մերկ է ու անինչ,
Սիրտ ունի լոկ իր փորում։
1917, Հունվարի 16
* * *
Ծով է իմ վիշտն, անափ ու խոր,
Լիքն ակունքով հազարավոր.
Իմ զայրույթը լիքն է սիրով,
Իմ գիշերը` լիքն աստղերով։
1917, Փետրվարի 9
* * *
Քանի՜ մահ կա իմ սրտում,
Թափուր գահ կա իմ սրտում.
Չէ՛, դու էլ ես մահացու.
Մահի ահ կա իմ սրտում։
1917, Նոյեմբերի 7
* * *
Կյանքից հարբած անցավոր,
Ահա դարձյալ անցավ օր,
Դու վազում ես դեպի մահ —
Մահը բռնում հանցավոր։
1917, Նոյեմբերի 10
* * *
Ե՛տ եկե՜ք…
Գարնան վարար գետ եկե՛ք
Անցա՜ծ օրեր, խի՛նդ ու սե՛ր,
Դարձե՜ք, իրար հետ եկե՜ք։
1917, Նոյեմբերի 11
* * *
Հին աշխարհքը ամեն օր
Հազար մարդ է մտնում նոր,
Հազար տարվան փորձն ու գործ
Ըսկսում է ամեն օր։
1917, Նոյեմբերի 11
* * *
Ո՜վ իմանա` ո՛ւր ընկանք,
Քանի՛ օրվա հյուր ընկանք,
Սերն ու սիրտն էլ երբ չկա`
Կրա՜կ ընկանք, զո՜ւր ընկանք։
1917, Նոյեմբերի 30
* * *
Ինչքա՜ն ցավ եմ տեսել ես,
Նենգ ու դավ եմ տեսել ես,
Տարել, ներել ու սիրել,-
Վատը` լավ եմ տեսել ես։
1917, Դեկտեմբերի 24
* * *
Քանի՜ ձեռքից եմ վառվել,
Վառվել ու հուր եմ դառել,
Հուր եմ դառել` լույս տվել,
Հույս տալով եմ սպառվել։
1917, Դեկտեմբերի 24
* * *
Մընացել է բերդը մեզ,
Հաղթանակի երթը մեզ.
Անց են կացել` ով կային,
Հիմի կգա հերթը մեզ։
1917, Դեկտեմբերի 26
* * *
Հոգիս` տանը հաստատվել —
Տիեզերքն է ողջ պատել.
Տիեզերքի տերն եմ ես,
Ո՞վ է արդյոք նկատել։
1917, Դեկտեմբերի 27
* * *
Ո՜նց է ժպտում իմ հոգին
Չարին, բարուն,― ամենքին.
Լույս է տալիս ողջ կյանքիս
Ու էն ճամփիս անմեկին։
1918, Հունվարի 4
* * *
Ի՜նչ ես թռչում, խև-դև սի՛րտ,
Հազար բանի ետև, սի՛րտ,
Ես ո՞նց հասնեմ հազար տեղ
Քեզ պես թափով, թեթև, սի՛րտ։
1918, Հունվարի 25

Սերն ու երջանկությունը
* * *
Ե՛տ եկե՜ք…
Գարնան վարար գետ եկե՛ք
Անցա՜ծ օրեր, խի՛նդ ու սե՛ր,
Դարձե՜ք, իրար հետ եկե՜ք։
1917, Նոյեմբերի 11
* * *
Երնեկ էսպես` անվերջ քեզ հետ` իմ կենքի հետ լինեի.
Հազար երնեկ` դաշտում մենակ` երկնքի հետ լինեի.
Բայց ո՜վ կտա էն վայելքը` ինքըս ինձ էլ չըզգայի,
Ու հալվեի, ծավալվեի, ամենքի հետ լինեի…
1920, Մայիսի 12
* * *
Լուսը լուսին Քո ժպիտն է իմ երեսին ճառագում,
Երբ, ա՛խ, արդեն անբույժ զարկված, դեպի հողն եմ ես հակվում.
Էսպէս էն վառ արեգակի շողերի տակ կենսածոր
Կայծակնահար կաղնին ոտքի` չորանում է օրեցօր։
1920, Նոյեմբերի 24

Ընթերցանության համար

Փորձարարական առաջադրանք: Պատրաստե՛ք ինքնաշեն էլեկտրամագնիս: Դրա համար վերցրե՛ք մեծ մեխ, փաթաթե՛ք այն մետաղալարով, իսկ դրա ծայրերը միացրե՛ք որևէ հոսանքի աղբյուրի (օրինակ՝ գրպանի լապտերի մարտկոցի): Փորձարկե՛ք էլեկտրամագնիսի ներգործությունը` այն մոտեցնելով երկաթե տարբեր առարկաների: Փորձե՛ք որոշել էլեկտրամագնիսի ամբարձիչ ուժը նրա բարձրացրած մեխերի առավելագույն թվի հիման վրա:

ԷԼԵԿՏՐԱՄԱԳՆԻՍԻ ՀԱՎԱՔՈՒՄՆ ՈՒ ԴՐԱ ԳՈՐԾՈՂՈՒԹՅԱՆ ՓՈՐՁԱՐԿՈՒՄԸ

Աշխատանքի նպատակը. հավաքել էլեկտրամագնիս պատրաստի դետալներից և փորձով ստուգել, թե ինչից է կախված դրա մագնիսական գործողությունը։

Սարքեր և նյութեր. երեք էլեմենտներից (կամ ակումուլյատորներից) կազմված մարտկոց, ռեոստատ, բանալի, միացնող հաղորդալարեր, կողմնացույց, էլեկտրամագնիս հավաքելու դետալներ։

Ցուցումներ աշխատանքի վերաբերյալ

1. Կազմե՛ք էլեկտրական շղթա մարտկոցից, կոճից, ռեոստատից և բանալուց՝ այդ բոլորը միացնելով հաջորդաբար։ Փակեք շղթան և կողմնացույցի միջոցով որոշեք կոճի մագնիսական բևեռները£
   Կոճի ներքևի հատվածի բևեռը դրական էր, վերևը ՝ բացասական, քանի որ կողմնացույցի բացասական սլաքը ներքևի հատվածում ձգվեց դեպի կոճը, իսկ վերևի հատվածում ձգվեց դեպի դրականը:
   
2. Կողմնացույցը կոճի առանցքի երկայնքով տեղափոխեք այնպիսի հեռավորությամբ, որ կոճի մագնիսական դաշտի ազդեցությունը կողմնացույցի սլաքի վրա դառնա աննշան։ Կոճի մեջ դրեք մի երկաթե միջուկ և դիտե՛ք էլեկտրամագնիսի ազդեցությունը սլաքի վրա։ Արե՛ք հետևություն։
   Հետևությունն այն էր, որ կողմնացույցը էլեկտրամագնիսից հեռացնելիս ազդեցությունը կողմնացույցի վրա թուլանում է և սլաքի ուղղությունը փոխվում է:
   
3. Ռեոստատի միջոցով փոփոխեք հոսանքի ուժը շղթայում և հետևե՛ք սլաքի վրա էլեկտրամագնիսի ազդեցությանը։ Արե՛ք հետևություն։
   Ռեոստատի միջոցով սլաքի և էլեկտրամագնիսի ազդեցության հետ ոչ մի փոփոխություն չի իրականանում:
   
4. Պատրաստի դետալներից հավաքե՛ք պայտաձև մագնիս։ Էլեկտրամագնիսի կոճերն իրար հաջորդաբար միացրե՛ք այնպես, որ դրանց ազատ ծայրերին ստացվեն տարանուն մագնիսական բևեռներ։ Կողմնացույցի միջոցով ստուգեք բևեռները։ Կողմնացույցի միջոցով որոշե՛ք, թե որտեղ է մագնիսի հյուսիսային և որտեղ՝ հարավային բևեռը։
   

Vocabulario de las partes de la casa

Rio – գետ
Mar – ծով
Lago – լիճ
Largo – երկար

Հայաստանը գտնվում է Կովկասում՝ Եվրասիայի մասում, իսկ աշխարհագրորեն այն համարվում է միջնավայրկյանների հատվածում՝ հիմնականում Հարավային Կովկասում: Տարածաշրջանի սահմանները կազմում են 29,800 քառ. կմ։

Դիրք և սահմաններ
Հայաստանը սահմանակից է չորս պետությունների հետ՝ Հայաստան տանում են Թուրքիայի (հետմիջին), Վրաստանի (հյուսիս), Ադրբեջանի (հարավ-արևելք) ու Իրանի (հարավ):

Կլիմա
Հայաստանի կլիման հիմնականում ցամաքային է՝ չոր ու տաք ամառներով և սառը ձմեռներով: Կլիմայի տարբերությունը զգալիորեն փոխվում է լեռներում։ Դաշտավայրերում տաք, բայց մեղմ են ամառները, իսկ բարձր լեռներում կարելի է հանդիպել ցուրտ ու սառնամանի գարուն ու ձմեռներ:

Ռեսուրսները
Հայաստանը ունի տարբեր բնական ռեսուրսներ՝ նախ ամենաառաջինի մեջ են մետաղական հանքերը, ինչպես բրոնզ ու ոսկի, պղինձ, երկաթ, այլ նավթային ու գազային աղբյուրներ: Հայկական բնութագրեր ունեցող գյուղատնտեսություն և խոտհարքեր նույնպես կարևոր նշանակություն ունեն:

Ռելիեֆ
Հիմնականում համարվում է լեռնային պետություն՝ բարձր լեռներ ու ձորեր՝ տարբեր տարածաշրջանների տարբերության պատճառների մասին: Հիմնական լեռնաշղթաներից մեկն է՝ Գեղարքունի, Տավուշ, Լոռի:

Բնակչություն
Հայաստանի բնակչությունը մոտավորապես 3 միլիոն մարդ է կազմում՝ հիմնականում հայեր, բայց նաև այլ ազգեր, ինչպիսիք են ռուսները, եզդիները, կրտսեր ազգությունները: